Μετάβαση στο περιεχόμενο
Μετάβαση στο υποσέλιδο

Δαμασκηνιά

Prunus domestica · Rosaceae

Επίσης: δαμάσκηνο, δαμασκηνιές

Τοξικά για γάτες και σκύλους · λεπτομέρειες ↓

Η δαμασκηνιά (Prunus domestica), που λέγεται και δαμάσκηνο, είναι φυλλοβόλο οπωροφόρο δέντρο της οικογένειας Rosaceae. Ανθίζει λευκά την άνοιξη και καρπίζει το καλοκαίρι. Αντέχει πλήρως το κρύο του χειμώνα, ενώ το άνθος της χρειάζεται προστασία από τους όψιμους παγετούς.

Φως
Πλήρης ήλιος
Πότισμα
Μέτριες
Υγρασία
Μέτρια
Θερμοκρασία
10–25 °C, ελάχ. -30 °C
Δυσκολία
Μέτριας δυσκολίας
Ύψος
3–6 m

Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους

Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.

Μεταφύτευση στο έδαφοςΚλάδεμαΠολλαπλασιασμόςΛίπανσηΠερισσότερο πότισμαΑνθοφορίαΣυγκομιδήΠροστασία από τον παγετόΠερίοδος ληθάργου
Πότε να το κάνετεΠερίοδος ληθάργουΤρέχων μήνας

Πώς είναι η δαμασκηνιά

Είναι πολυετές δέντρο με μέτρια ταχύτητα ανάπτυξης. Φτάνει συνήθως τα 3 έως 6 μέτρα ύψος και έχει μορφή μεγάλου θάμνου ή μικρού όρθιου δέντρου, κάποιες φορές με αγκάθια.

Τα φύλλα είναι απλά, εναλλασσόμενα, πράσινα, ελλειπτικά έως αυγοειδή, μήκους 5–10 εκ., με οδοντωτό χείλος και μυτερή κορυφή. Η πάνω επιφάνεια έχει χνούδι.

Τα λευκά λουλούδια έχουν πέντε πέταλα, σχήμα κυπέλλου και μακριούς στήμονες. Εμφανίζονται μόνα ή σε ζευγάρια την άνοιξη, πριν ανοίξουν τα φύλλα. Ο καρπός είναι σαρκώδης δρύπη 3–8 εκ. με ένα κουκούτσι. Ωριμάζει σε μοβ-μπλε, κόκκινο ή κίτρινο χρώμα και η σάρκα του είναι γλυκιά ή ξινή. Τα άνθη τρέφουν τους επικονιαστές και το δέντρο φιλοξενεί προνύμφες πεταλούδων.

Καλλιέργεια και φροντίδα

Φως και θέση

Θέλει πλήρη ήλιο, τουλάχιστον 6 ώρες άμεσου ηλιακού φωτός την ημέρα. Διαλέξτε προστατευμένο σημείο, μακριά από κοιλότητες όπου μαζεύεται ο παγετός και από ψυχρούς ανέμους. Στη φύση συναντάται σε περβόλια, φράχτες και προφυλαγμένες ηλιόλουστες θέσεις.

Πότισμα

Το πότισμα είναι μέτριο. Το έδαφος πρέπει να μένει ομοιόμορφα υγρό, αλλά ποτέ λιμνάζον. Ποτίστε τα νεαρά δέντρα, καθώς και όλα τα δέντρα όταν διογκώνονται οι καρποί και ο καιρός είναι ξηρός. Στο δικό μας κλίμα με τα ζεστά, ξηρά καλοκαίρια, ποτίστε περισσότερο τον Ιούνιο, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο.

Έδαφος

Προτιμά γόνιμο, πλούσιο σε χούμο αργιλοαμμώδες έδαφος, που κρατά υγρασία αλλά στραγγίζει καλά. Το pH είναι ιδανικά από 6 έως 7,5.

Λίπανση

Λιπάνετε τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο, στο τέλος της περιόδου ηρεμίας.

Κλάδεμα

Κλαδεύστε το καλοκαίρι, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, ώστε να περιοριστούν η μολυβδίαση (silver leaf) και ο βακτηριακός καρκίνος. Αφαιρέστε τα ξερά, τα διασταυρούμενα και τα πυκνά κλαδιά και κρατήστε την κόμη ανοιχτή.

Φύτευση

Τα γυμνόριζα δέντρα φυτεύονται το φθινόπωρο ή νωρίς την άνοιξη. Στην περιοχή μας το χρονικό περιθώριο είναι ο Νοέμβριος, ο Δεκέμβριος, ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος. Επιλέξτε ηλιόλουστη θέση και φυτέψτε με το σημείο εμβολιασμού πάνω από το επίπεδο του εδάφους.

Χειμώνας και παγετός

Η δαμασκηνιά είναι πλήρως ανθεκτική στο κρύο και αντέχει πολύ χαμηλότερες θερμοκρασίες από τους περίπου -6 °C, που είναι η τυπική χειμερινή ελάχιστη θερμοκρασία εδώ. Ο κίνδυνος είναι το άνθος: προστατέψτε το από τους όψιμους παγετούς του Μαρτίου.

Πολλαπλασιασμός

Πολλαπλασιάζεται με εμβολιασμό ή από σπόρο. Ο εμβολιασμός γίνεται συνήθως τον Αύγουστο.

Προβλήματα

Στα έντομα και τα ακάρεα περιλαμβάνονται η καρπόκαψα, οι ιστοπλόκοι, τα ακάρεα και τα ξυλοφάγα έντομα (borers). Στις ασθένειες περιλαμβάνονται το ωίδιο, η σκωρίαση, η σήψη των καρπών (μονίλια), οι ιώσεις και οι βακτηριώσεις.

Σάπιοι καρποί: οφείλονται στη μονίλια. Αφαιρέστε τους μουμιοποιημένους καρπούς και βελτιώστε τον αερισμό της κόμης.

Σκουλήκια στους καρπούς: οφείλονται στην καρπόκαψα. Χρησιμοποιήστε παγίδες φερομόνης και μαζέψτε τους πεσμένους καρπούς.

Λίγοι καρποί: αιτία είναι ζημιά από παγετό στο άνθος ή ανεπαρκής επικονίαση. Διαλέξτε προστατευμένη θέση και συμβατή ποικιλία επικονιαστή.

Συγκομιδή και χρήση

Η συγκομιδή γίνεται από τον Ιούνιο έως τον Σεπτέμβριο. Τα δαμάσκηνα τρώγονται φρέσκα, μαγειρεμένα, διατηρημένα ή γίνονται μαρμελάδα. Τα αποξηραμένα δαμάσκηνα είναι τα γνωστά ξερά δαμάσκηνα (prunes). Μην τρώτε τα κουκούτσια.

Ασφάλεια

Τοξικά για γάτες και σκύλους
Γάτες
Τοξικό
Σκύλοι
Τοξικό
Άλογα
Τοξικό

Τα στελέχη, τα φύλλα και οι σπόροι (κουκούτσια) περιέχουν κυανογενετικές γλυκοσίδες. Το φυτό είναι τοξικό για γάτες, σκύλους και άλογα και ήπια τοξικό για τον άνθρωπο. Τα σημάδια δηλητηρίασης από κυανίδιο είναι έντονα κόκκινα ούλα, διεσταλμένες κόρες, δύσκολη αναπνοή, λαχάνιασμα και σοκ. Τα μαραμένα φύλλα είναι τα πιο επικίνδυνα. Οι πληροφορίες αυτές είναι ενδεικτικές και δεν αποτελούν ιατρική ή κτηνιατρική συμβουλή. Σε περίπτωση αμφιβολίας ρωτήστε κτηνίατρο ή γιατρό.

Πηγή: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox

Για το φυτό σας

Συχνές ερωτήσεις

Πότε κλαδεύεται η δαμασκηνιά;Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, δηλαδή το καλοκαίρι. Έτσι περιορίζεται ο κίνδυνος μολυβδίασης και βακτηριακού καρκίνου.
Πόσο ήλιο χρειάζεται η δαμασκηνιά;Τουλάχιστον 6 ώρες άμεσου ήλιου την ημέρα, σε προστατευμένη θέση μακριά από παγετοκοιλότητες και κρύους ανέμους.
Γιατί η δαμασκηνιά μου κάνει λίγους καρπούς;Συνήθως φταίει ο παγετός στο άνθος ή η ελλιπής επικονίαση. Βοηθούν η προστατευμένη θέση και ένας συμβατός επικονιαστής.
Πότε φυτεύεται η δαμασκηνιά;Τα γυμνόριζα δέντρα φυτεύονται φθινόπωρο ή νωρίς την άνοιξη. Στην περιοχή μας αυτό σημαίνει Νοέμβριο έως Φεβρουάριο, με το σημείο εμβολιασμού πάνω από το έδαφος.
Πώς αντιμετωπίζονται τα σκουλήκια στα δαμάσκηνα;Η αιτία είναι η καρπόκαψα. Χρησιμοποιήστε παγίδες φερομόνης και μαζέψτε τους πεσμένους καρπούς.
Είναι τοξική η δαμασκηνιά;Ναι, τα φύλλα, τα στελέχη και οι σπόροι είναι τοξικά για γάτες, σκύλους και άλογα και ήπια τοξικά για τον άνθρωπο. Ο σαρκώδης καρπός τρώγεται, όχι όμως το κουκούτσι.
Μετάβαση στην αρχήΜετάβαση στην αρχή