Χουρμαδιά
Phoenix dactylifera · Arecaceae
Επίσης: φοίνικας δακτυλοφόρος, χουρμάς
Η χουρμαδιά (Phoenix dactylifera), γνωστή και ως χουρμάς ή φοίνικας ο δακτυλοφόρος, είναι ψηλός φοίνικας που ταιριάζει σε κλίμα με ζεστά, ξηρά καλοκαίρια και ήπιους χειμώνες. Μόλις εγκατασταθεί, αντέχει την ξηρασία, και χρειάζεται πολύ ήλιο και ζέστη για να καρπίσει.
- Φως
- Πλήρης ήλιος
- Πότισμα
- Μέτριες
- Υγρασία
- Χαμηλή
- Θερμοκρασία
- 13–38 °C, ελάχ. -8 °C
- Δυσκολία
- Μέτριας δυσκολίας
- Ύψος
- 15–30 m
Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους
Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.
Πώς είναι η χουρμαδιά
Είναι αειθαλής, πολυετής φοίνικας με μονό κορμό ή με πολλούς βλαστούς και μεγάλη πτερωτή κόμη. Μπορεί να ζήσει πάνω από 100 χρόνια. Αναπτύσσεται αργά, αλλά φτάνει συνήθως τα 15 έως 30 μέτρα ύψος και πλάτος 6 έως 10 μέτρα.
Τα φύλλα είναι πτερωτά, με μήκος 4 έως 6 μέτρα και περίπου 150 σκληρά φυλλάρια σε πράσινο ή γκριζοπράσινο χρώμα. Ο μίσχος φέρει αγκάθια.
Είναι δίοικο φυτό: τα αρσενικά και τα θηλυκά άνθη βρίσκονται σε διαφορετικά φυτά. Τα μικρά άνθη, σε χρώμα από κρεμ έως κίτρινο, σχηματίζουν διακλαδισμένες ταξιανθίες και ανθίζουν από τον Μάρτιο έως τον Μάιο. Οι καρποί είναι ωοειδείς έως κυλινδρικοί χουρμάδες μήκους 3 έως 7 εκ. με ένα κουκούτσι. Ωριμάζουν σε έντονο κόκκινο, κίτρινο ή σκούρο καφέ και είναι πλούσιοι σε σάκχαρα.
Στη φύση προέρχεται από τις όασες και τις ξηρές κοιλάδες ποταμών της Μέσης Ανατολής (Ιράκ, Ιράν, Ομάν, Σαουδική Αραβία, Πακιστάν), όπου υπάρχει πρόσβαση σε υπόγειο νερό. Καλλιεργείται επίσης στη Βόρεια Αφρική, τη Νότια Ασία και τη Μεσόγειο.
Καλλιέργεια και φροντίδα
Φως και θέση
Θέλει πλήρη ήλιο και έντονη ζέστη για να καρπίσει. Η άριστη θερμοκρασία είναι περίπου 13 έως 38 °C. Επειδή ο φοίνικας γίνεται πολύ μεγάλος, διαλέξτε θέση με άφθονο χώρο, μακριά από διαδρόμους και καθίσματα, γιατί τα αγκάθια στον μίσχο είναι αιχμηρά.
Πότισμα και υγρασία
Μόλις εγκατασταθεί, αντέχει καλά την ξηρασία. Καρπίζει όμως καλύτερα με βαθύ και τακτικό πότισμα. Αυξήστε το πότισμα τον Ιούνιο, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Η χαμηλή υγρασία του αέρα δεν τον ενοχλεί.
Έδαφος και αλλαγή γλάστρας
Προτιμά βαθύ, καλά στραγγιζόμενο αμμοπηλώδες έδαφος που κρατά λίγη υγρασία. Ανέχεται αμμώδη, πηλώδη και αλκαλικά εδάφη. Οι ρίζες είναι ινώδεις, βαθιές και απλώνονται σε μεγάλη έκταση.
Αν τη φυτέψετε σε γλάστρα, η αλλαγή γλάστρας γίνεται τον Απρίλιο ή τον Μάιο.
Λίπανση
Η περίοδος λίπανσης είναι από τον Απρίλιο έως τον Ιούλιο.
Κλάδεμα
Αφαιρείτε μόνο τα ξερά φύλλα και τους παραβλαστούς, κατά προτίμηση τον Μάιο ή τον Ιούνιο. Χειριστείτε το φυτό προσεκτικά λόγω των αγκαθιών.
Φύτευση
Η φύτευση γίνεται τον Απρίλιο, τον Μάιο ή τον Σεπτέμβριο, σε θέση με πλήρη ήλιο. Υπολογίστε χώρο για το μελλοντικό μέγεθος και προσέξτε τα αγκάθια. Μπορεί να καλλιεργηθεί και σε γλάστρα.
Χειμώνας και παγετός
Δεν θεωρείται ανθεκτική στον παγετό. Στην περιοχή αυτή ο συνηθισμένος χειμερινός ελάχιστος είναι περίπου -6 °C, ενώ το χαμηλότερο όριο επιβίωσης είναι γύρω στους -8 °C. Άρα η καλλιέργεια στο ύπαιθρο είναι εφικτή, αλλά με μικρό περιθώριο.
Ο Δεκέμβριος, ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος είναι η περίοδος λήθαργου και ταυτόχρονα η περίοδος που χρειάζεται προστασία από τον παγετό.
Πολλαπλασιασμός
Πολλαπλασιάζεται με σπόρο και με παραφυάδες. Η σπορά γίνεται από τον Μάρτιο έως τον Μάιο και ο πολλαπλασιασμός με παραφυάδες τον Απρίλιο και τον Μάιο. Επειδή τα φυτά είναι αρσενικά ή θηλυκά, μόνο τα θηλυκά δίνουν καρπούς.
Προβλήματα
Στους εχθρούς περιλαμβάνονται ο κόκκινος ρυγχοφόρος του φοίνικα και τα κοκκοειδή. Στις ασθένειες αναφέρονται το Bayoud (fusarium) και η γραφιόλα, μια κηλίδωση των φύλλων.
Συγκομιδή και χρήση
Οι χουρμάδες συγκομίζονται από τον Σεπτέμβριο έως τον Νοέμβριο. Καταναλώνονται φρέσκοι ή αποξηραμένοι, ως σνακ ή σε γλυκά. Οι κύριες ομάδες είναι οι μαλακοί, οι ημίξηροι και οι ξηροί χουρμάδες. Οι καρποί προσελκύουν πουλιά.




































































