Μελισσοβότανο
Melissa officinalis · Lamiaceae
Επίσης: μελισσόχορτο, μελισσόχορτο φυτό, melissa
Το μελισσοβότανο (Melissa officinalis), γνωστό και ως μελισσόχορτο, είναι ένα εύκολο αρωματικό πολυετές φυτό. Τα φύλλα του μυρίζουν λεμόνι όταν τα τρίψεις και τα λουλούδια του προσελκύουν τις μέλισσες. Αναπτύσσεται γρήγορα και απλώνεται εύκολα, γι' αυτό η γλάστρα είναι συχνά η καλύτερη επιλογή.
- Φως
- Πλήρης ήλιος, Ήλιος έως ημισκιά
- Πότισμα
- Μέτριες
- Υγρασία
- Μέτρια
- Θερμοκρασία
- 15–25 °C, ελάχ. -30 °C
- Δυσκολία
- Εύκολο
- Ύψος
- 0,3–1 m
Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους
Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.
Το φυτό με μια ματιά
Το μελισσοβότανο ανήκει στα Χειλανθή (Lamiaceae) και είναι ποώδες πολυετές φυτό. Σχηματίζει όρθιο θάμνο, με τετράγωνους διακλαδισμένους βλαστούς. Συνήθως φτάνει σε ύψος 30 έως 100 cm και απλώνεται σε πλάτος 30 έως 90 cm.
Τα φύλλα είναι αντίθετα, ωοειδή έως καρδιόσχημα, πράσινα, ρυτιδωμένα και χνουδωτά, με οδοντωτό χείλος. Έχουν μήκος περίπου 2 έως 8 cm. Τα μικρά χειλόμορφα άνθη είναι κρεμ-λευκά έως απαλά ροζ, σχηματίζουν κύκλους στις μασχάλες των φύλλων και ανθίζουν από τον Μάιο ως τον Αύγουστο. Μετά από κάθε άνθος σχηματίζονται τέσσερα μικρά καρπίδια.
Το φυτό κατάγεται από τη νοτιοκεντρική Ευρώπη, τη λεκάνη της Μεσογείου, την Κεντρική Ασία και το Ιράν. Έχει εγκλιματιστεί και σε άλλες περιοχές, όπως η Αμερική. Στη φύση φύεται συνήθως σε άκρες δρόμων, διαταραγμένα εδάφη και ανοιχτά, ηλιόλουστα ή ελαφρά σκιερά μέρη με υγρό έδαφος.
Καλλιέργεια και φροντίδα
Φως και θέση
Ανέχεται από πλήρη ήλιο μέχρι ημισκιά. Σε κλίμα με ζεστά καλοκαίρια, τα φύλλα είναι καλύτερα όταν το φυτό παίρνει λίγη σκιά το απόγευμα. Ο καυτός απογευματινός ήλιος μπορεί να κάψει και να ξεθωριάσει τα φύλλα.
Είναι κατάλληλο για γλάστρες και μπαλκόνι, αλλά και για κάλυψη εδάφους σε περιορισμένο παρτέρι.
Πότισμα
Οι ανάγκες σε νερό είναι μέτριες. Μόλις εγκατασταθεί το φυτό στο έδαφος, αντέχει σε περιόδους ξηρασίας. Στη γλάστρα όμως το χώμα πρέπει να μένει ομοιόμορφα υγρό.
Από τον Ιούνιο έως τον Σεπτέμβριο χρειάζεται περισσότερο νερό. Αν τα φύλλα γίνουν χλωμά και καμένα, η αιτία είναι συνήθως ο καυτός ήλιος ή η έλλειψη νερού. Δώσε τότε σκιά και πότισέ το.
Χώμα και αλλαγή γλάστρας
Αναπτύσσεται σε σχεδόν κάθε χώμα που στραγγίζει καλά, ακόμη και σε φτωχό: πηλώδες, αργιλώδες, αμμώδες ή πλούσιο σε χούμο. Ταιριάζει όξινη-ουδέτερη έως ελαφρά αλκαλική αντίδραση, με pH περίπου 6 έως 8. Στο πλούσιο και υγρό έδαφος αποδίδει τα καλύτερα φύλλα.
Αν το καλλιεργείς σε γλάστρα, άλλαξέ την τον Φεβρουάριο ή τον Μάρτιο.
Λίπανση
Λίπανε τον Μάρτιο, στην αρχή της νέας βλάστησης. Επειδή το φυτό αναπτύσσεται γρήγορα ακόμη και σε φτωχό έδαφος, δεν χρειάζεται κάτι παραπάνω.
Κλάδεμα
Κόψε τους ανθοφόρους μίσχους και τους παλιούς βλαστούς, ώστε το φυτό να βγάλει φρέσκα φύλλα. Κατάλληλοι μήνες είναι ο Φεβρουάριος, ο Ιούλιος και ο Αύγουστος.
Χωρίς κλάδεμα το μελισσοβότανο γίνεται ατίθασο και ξεχειλωμένο. Το κόψιμο των λουλουδιών πριν σπείρουν περιορίζει και τον αυτοσπορά.
Σπορά και φύτεψη
Σπέρνεται τον Μάρτιο, τον Απρίλιο και τον Οκτώβριο. Για σπορά σε εσωτερικό χώρο οι μήνες είναι ο Φεβρουάριος και ο Μάρτιος. Τα φυτά μεταφυτεύονται έξω τον Μάρτιο, τον Απρίλιο, τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο.
Το μελισσοβότανο αυτοσπέρνεται και απλώνεται με ριζώματα. Σε ορισμένα μέρη έχει εγκλιματιστεί και θεωρείται επεκτατικό. Γι' αυτό φύτεψέ το σε γλάστρα ή σε περιορισμένο παρτέρι. Όσο πιο τακτικά μαζεύεις φύλλα, τόσο καλύτερα.
Χειμώνας
Είναι ανθεκτικό στον παγετό και μένει έξω όλο τον χρόνο. Τον χειμώνα οι βλαστοί ξεραίνονται και την άνοιξη το φυτό ξαναβλασταίνει. Ο Δεκέμβριος και ο Ιανουάριος είναι η περίοδος ανάπαυσής του.
Πολλαπλασιασμός
Πολλαπλασιάζεται με σπόρο, με διαίρεση του φυτού ή με μοσχεύματα βλαστού. Οι κατάλληλοι μήνες είναι ο Μάρτιος, ο Απρίλιος και ο Οκτώβριος.
Προβλήματα
Τα συνηθισμένα παράσιτα είναι οι αφίδες και οι τετράνυχοι.
Αν το φυτό απλώνεται επιθετικά, φταίνε ο αυτοσπορά και τα ριζώματα. Λύση είναι η γλάστρα και το κόψιμο των λουλουδιών πριν σπείρουν. Αν οι βλαστοί είναι ξεχειλωμένοι και ατίθασοι, το φυτό δεν έχει κλαδευτεί. Κόψε τότε τους ανθοφόρους μίσχους και τους παλιούς βλαστούς. Για τα καμένα και χλωμά φύλλα, δες την ενότητα για το πότισμα.
Συγκομιδή και χρήσεις
Τα φύλλα και τα άνθη τρώγονται. Συγκομίζονται από τον Απρίλιο έως τον Σεπτέμβριο. Τα φύλλα αρωματίζουν τσάι, σούπες, σαλάτες, πιάτα με ψάρι, πέστο και παγωτό.
Παραδοσιακά χρησιμοποιείται για το άγχος, το κρυολόγημα και τα τσιμπήματα εντόμων. Είναι και πολύ καλό φυτό για τις μέλισσες και άλλους επικονιαστές. Δεν το πειράζουν τα ελάφια.
Ασφάλεια
Ασφαλές για γάτες και σκύλους- Γάτες
- Μη τοξικό
- Σκύλοι
- Μη τοξικό
- Άλογα
- Μη τοξικό
Το μελισσοβότανο δεν θεωρείται τοξικό για γάτες, σκύλους, άλογα και ανθρώπους. Δεν υπάρχουν τοξικά μέρη ούτε τοξικές ουσίες. Αυτό είναι μόνο πληροφορία και όχι κτηνιατρική ή ιατρική συμβουλή. Αν έχεις αμφιβολία, ρώτησε κτηνίατρο ή γιατρό.
Πηγή: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox




































































