Cynara cardunculus

Asteraceae

Επίσης: αγκινάρα, αγκινάρες, κυνάρα

Η Cynara cardunculus, γνωστή και ως αγκινάρα ή κυνάρα, είναι ένα επιβλητικό πολυετές φυτό της οικογένειας Asteraceae. Αντέχει στην ξηρασία, θέλει πολύ ήλιο και ξαναβγαίνει κάθε άνοιξη από βαθιά ρίζα. Παρακάτω θα βρείτε τι χρειάζεται για να ευδοκιμεί σε κλίμα με ζεστά, ξηρά καλοκαίρια και ήπιους χειμώνες.

Φως: Πλήρης ήλιος
Πότισμα: Χαμηλές
Υγρασία: Χαμηλή
Θερμοκρασία: 12–27 °C, ελάχ. -12 °C
Δυσκολία: Εύκολο
Ύψος: 0,8–2 m

Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους

Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.

ΣποράΜεταφύτευση στο έδαφοςΚλάδεμαΠολλαπλασιασμόςΛίπανσηΠερισσότερο πότισμαΑνθοφορίαΣυγκομιδήΠερίοδος ληθάργου

Πότε να το κάνετεΠερίοδος ληθάργουΤρέχων μήνας

Περιγραφή του φυτού

Η Cynara cardunculus είναι ποώδες, πολυετές φυτό που σχηματίζει όρθια, γερή συστάδα, σαν μεγάλο γαϊδουράγκαθο. Το ύψος της φτάνει τα 80 έως 200 εκ. και το πλάτος της τα 90 έως 180 εκ. Η βλάστηση και η ανάπτυξη είναι γρήγορες. Κάθε χρόνο η φυλλωσία ξεραίνεται και το φυτό ξαναβλασταίνει από μια μεγάλη, βαθιά ρίζα.

Τα φύλλα φτάνουν τα 50 εκ., είναι βαθιά διαιρεμένα, ασημί-γκριζοπράσινα, χνουδωτά στην κάτω πλευρά και με αιχμηρά αγκάθια στις άκρες. Υπάρχουν και ποικιλίες χωρίς αγκάθια. Το καλοκαίρι, πάνω σε ψηλά στελέχη, ανθίζουν μοβ-βιολετί ανθοκεφαλές σαν του γαϊδουράγκαθου, έως 6 εκ. σε πλάτος. Ο καρπός είναι κυλινδρικό αχαίνιο με θύσανο τριχών στην κορυφή.

Στη φυσική της περιοχή, τη Μεσόγειο, φυτρώνει σε ξερά ανοιχτά μέρη, σε λιβάδια, θαμνώνες και όχθες ποταμών. Σε άλλες περιοχές του κόσμου, όπως οι πάμπας της Αργεντινής, η Αυστραλία και η Καλιφόρνια, έχει γίνει χωροκατακτητικό ζιζάνιο.

Καλλιέργεια και φροντίδα

Φως και θέση

Θέλει πλήρη ήλιο για γερή ανάπτυξη. Επειδή φτάνει εύκολα τα δύο μέτρα και απλώνεται, διαλέξτε θέση με άφθονο χώρο, όπου τα αγκαθωτά φύλλα δεν θα εμποδίζουν το πέρασμα. Είναι φυτό εύκολο στην καλλιέργεια.

Πότισμα και υγρασία

Αντέχει τα διαστήματα ξηρασίας, όμως δίνει τα καλύτερα, τρυφερά στελέχη όταν έχει τακτική υγρασία σε πλούσιο έδαφος. Ποτίστε περισσότερο τον Μάιο και τον Ιούνιο. Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο το φυτό βρίσκεται σε περίοδο ανάπαυσης. Η χαμηλή υγρασία του αέρα δεν το ενοχλεί.

Έδαφος

Προτιμά πλούσιο, καλά στραγγιζόμενο αλλά υγρό έδαφος, ωστόσο ανέχεται και φτωχά ή ξερά χώματα. Ταιριάζουν αμμώδη, πηλώδη, αργιλώδη και πλούσια σε χούμο εδάφη, με pH περίπου 6,0 έως 8,0. Η καλή αποστράγγιση έχει σημασία, γιατί το κρύο και βρεγμένο χώμα προκαλεί σήψη.

Λίπανση

Λιπάνετε τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο, όταν το φυτό ξυπνά και ξαναβγαίνει από τη ρίζα.

Κλάδεμα

Αφαιρέστε τα παλιά φύλλα για πιο προσεγμένη εμφάνιση. Η περίοδος κλαδέματος είναι ο Αύγουστος και ο Σεπτέμβριος, ενώ τον χειμώνα κόβονται τα στελέχη μέχρι το έδαφος.

Σπορά και φύτευση

Η σπορά γίνεται τον Μάρτιο και τον Απρίλιο. Η φύτευση στη θέση της γίνεται τον Μάρτιο, τον Οκτώβριο ή τον Νοέμβριο. Το φυτό χρειάζεται πολύ χώρο, περίπου 100 εκ. ανάμεσα στα φυτά, και μια μακρά, δροσερή καλλιεργητική περίοδο, γύρω στους πέντε μήνες.

Στα νεαρά φυτά, ένα ψυχρό διάστημα ή μια πολύ σύντομη καλλιεργητική περίοδος μπορεί να προκαλέσει πρόωρη άνθηση. Γι' αυτό φυτέψτε μετά τον παγετό. Μπορεί να καλλιεργηθεί και σε γλάστρα, αρκεί να είναι μεγάλη και βαθιά, γιατί η ρίζα είναι μεγάλη και κατεβαίνει βαθιά.

Χειμώνας

Το φυτό είναι ανθεκτικό στον παγετό. Αντέχει έως περίπου -12 °C, ενώ η τυπική ελάχιστη χειμερινή θερμοκρασία στην περιοχή είναι γύρω στους -6 °C. Σκεπάστε τη βάση με πυκνή στρώση χουμοποιημένου υλικού (mulch), για να επιβιώσει καλύτερα. Το υπέργειο μέρος ξεραίνεται και την άνοιξη ξαναβλασταίνει.

Πολλαπλασιασμός

Πολλαπλασιάζεται με σπόρο, με διαίρεση, με παραφυάδες και με μοσχεύματα ρίζας. Για διαίρεση και παραφυάδες οι κατάλληλοι μήνες είναι ο Σεπτέμβριος και ο Οκτώβριος.

Προβλήματα

Οι ασθένειες που αναφέρονται είναι η σήψη ριζών, η γκρίζα μούχλα και το ωίδιο.

Σήψη στον λαιμό ή στις ρίζες: φταίει το κρύο και βρεγμένο χώμα. Βελτιώστε την αποστράγγιση.

Πρόωρη άνθηση: συμβαίνει σε νεαρά φυτά μετά από κρύο ή σε σύντομη καλλιεργητική περίοδο. Φυτέψτε μετά τον παγετό.

Λευκή σκόνη στα φύλλα: είναι ωίδιο. Βελτιώστε τον αερισμό και αφαιρέστε τα προσβεβλημένα φύλλα.

Χρήση και συγκομιδή

Οι νεαροί, λευκασμένοι μίσχοι των φύλλων μαγειρεύονται ως λαχανικό. Τα μπουμπούκια των ανθέων τρώγονται όπως της αγκινάρας, αλλά είναι λιγότερο καλά. Ως περίοδος συγκομιδής αναφέρεται ο Οκτώβριος έως τον Φεβρουάριο.

Το φυτό προσελκύει μέλισσες και πεταλούδες, και οι σπόροι του τρέφουν σπίνους. Τα ελάφια και τα κουνέλια συνήθως το αφήνουν ήσυχο. Τα άνθη κόβονται και για ανθοδέσμες.