Κυδωνιά
Cydonia oblonga · Rosaceae
Επίσης: κυδώνι, Kydoni
Η κυδωνιά (κυδώνι, Cydonia oblonga) είναι φυλλοβόλο δέντρο της οικογένειας Rosaceae, που καλλιεργείται για τους αρωματικούς χρυσοκίτρινους καρπούς της και για τα λευκά ή ροζ άνθη της. Αναπτύσσεται αργά, θέλει λίγη φροντίδα και αντέχει σε παγετό έως περίπου -31 °C, επομένως ταιριάζει άνετα σε εξωτερικό χώρο.
- Φως
- Πλήρης ήλιος, Ήλιος έως ημισκιά
- Πότισμα
- Μέτριες
- Υγρασία
- Μέτρια
- Θερμοκρασία
- 12–28 °C, ελάχ. -31 °C
- Δυσκολία
- Εύκολο
- Ύψος
- 3–6 m
Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους
Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.
Πώς είναι η κυδωνιά
Η κυδωνιά είναι πολυετές, φυλλοβόλο δέντρο με αργό ρυθμό ανάπτυξης. Συνήθως σχηματίζει μικρό δέντρο ή μεγάλο θάμνο με πυκνή κόμη, εκτός αν διαμορφωθεί με έναν κορμό. Το μέγεθός της φτάνει συνήθως τα 3 έως 4,5 μέτρα.
Τα φύλλα είναι πράσινα, ωοειδή και χνουδωτά στην κάτω επιφάνεια, ενώ οι νεαροί βλαστοί καλύπτονται από γκριζωπό χνούδι. Τα άνθη είναι μονήρη, λευκά ή απαλά ροζ, και ανοίγουν στο τέλος της άνοιξης, τον Απρίλιο και τον Μάιο, αφού έχουν βγει τα φύλλα.
Ο καρπός είναι σκληρός, αρωματικός, χρυσοκίτρινος, σε σχήμα αχλαδιού ή μήλου, και μπορεί να ζυγίσει περίπου 1 κιλό. Η σάρκα έχει μικρούς σκληρούς κόκκους και ωμή είναι στυφή και ξινή. Το φυτό κατάγεται από τη Νοτιοδυτική Ασία, από τον Καύκασο και τον Υπερκαύκασο ως το Ιράν και την Κεντρική Ασία, και συνήθως συναντάται σε δάση και θαμνώδεις παρυφές με ήπιο κλίμα. Χρησιμοποιείται και ως διακοσμητικό δέντρο, ακόμη και για μπονσάι.
Καλλιέργεια και φροντίδα
Φως και θέση
Η κυδωνιά ανέχεται τον ήλιο αλλά και τη σκιά. Για μεγαλύτερα άνθη και για να ωριμάσουν σωστά οι καρποί χρειάζεται ήλιο, γι' αυτό διάλεξε ηλιόλουστη θέση, ή το πολύ ημισκιερή. Προτίμησε προφυλαγμένο μέρος.
Πότισμα
Οι ανάγκες σε νερό είναι μέτριες. Τα νεαρά δέντρα ποτίζονται στις περιόδους ξηρασίας. Τα καλά εγκατεστημένα δέντρα αντέχουν μέτρια ξηρασία. Τον Ιούνιο, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο αύξησε το πότισμα.
Έδαφος
Προσαρμόζεται σε πολλά εδάφη με χαμηλό έως μέτριο pH, όπως πηλώδη, αμμώδη ή κοινό χώμα κήπου. Προτιμά έδαφος υγρό αλλά με καλή αποστράγγιση. Τα βαριά εδάφη με πολύ λεπτή υφή δεν της ταιριάζουν.
Λίπανση
Οι απαιτήσεις σε θρεπτικά συστατικά είναι χαμηλές. Αρκεί μία φορά τον χρόνο να καλύψεις το έδαφος με οργανική ύλη ή κομπόστ, ιδανικά τον Μάρτιο.
Κλάδεμα
Η κυδωνιά ανέχεται χρόνια χωρίς κλάδεμα. Αν τη θέλεις ως καρποφόρο δέντρο, διαμόρφωσέ την με έναν κορμό και αφαίρεσε τις παραφυάδες που ξεφυτρώνουν από τη βάση. Το κλάδεμα γίνεται τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο.
Φύτευση
Φύτεψε τον Φεβρουάριο, τον Νοέμβριο ή τον Δεκέμβριο, σε ηλιόλουστη και προφυλαγμένη θέση. Η διασταυρούμενη επικονίαση βελτιώνει την καρποφορία, οπότε αν μπορείς σκέψου και δεύτερο δέντρο κοντά.
Χειμώνας
Είναι ανθεκτική στο κρύο και δεν θέλει προστασία. Μάλιστα χρειάζεται ψυχρή περίοδο κάτω από περίπου 7 °C για να ανθίσει καλά. Ο Δεκέμβριος και ο Ιανουάριος είναι οι μήνες της ανάπαυσής της.
Πολλαπλασιασμός
Πολλαπλασιάζεται με μοσχεύματα, με καταβολάδες και με εμβολιασμό. Οι κατάλληλοι μήνες είναι ο Ιανουάριος, ο Φεβρουάριος και ο Ιούνιος.
Συνηθισμένα προβλήματα
Αν το δέντρο ανθίζει λίγο, η αιτία είναι συνήθως ένας ήπιος χειμώνας χωρίς αρκετό κρύο. Η λύση είναι η καλλιέργεια σε πιο δροσερό κλίμα.
Αν οι καρποί μένουν σκληροί, μάλλον τους μάζεψες νωρίς ή η χρονιά ήταν δροσερή. Άφησέ τους να ωριμάσουν πλήρως πάνω στο δέντρο και αποθήκευσέ τους για λίγο διάστημα.
Συγκομιδή και χρήση
Οι καρποί μαζεύονται τον Σεπτέμβριο, τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο. Ο ώριμος καρπός είναι το βρώσιμο μέρος. Ωμός είναι σκληρός και στυφός, γι' αυτό μαγειρεύεται: γίνεται μαρμελάδα, κυδωνόπαστο, ζελέ και ποτά.

































































