Μετάβαση στο περιεχόμενο
Μετάβαση στο υποσέλιδο

Σκόρδα

Allium sativum · Amaryllidaceae

Επίσης: σκόρδο, Άλλιον το ήμερον

Τοξικά για γάτες και σκύλους · λεπτομέρειες ↓

Το σκόρδο (Allium sativum) είναι πολυετές βολβώδες φυτό της οικογένειας Amaryllidaceae και καλλιεργείται εύκολα στον κήπο ή σε γλάστρα. Οι σκελίδες φυτεύονται το φθινόπωρο και οι βολβοί μαζεύονται τον Ιούνιο και τον Ιούλιο.

Φως
Πλήρης ήλιος
Πότισμα
Μέτριες
Υγρασία
Μέτρια
Θερμοκρασία
13–24 °C, ελάχ. -30 °C
Δυσκολία
Εύκολο
Ύψος
0,3–1 m

Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους

Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.

Μεταφύτευση στο έδαφοςΚλάδεμαΠολλαπλασιασμόςΛίπανσηΠερισσότερο πότισμαΑνθοφορίαΣυγκομιδήΠερίοδος ληθάργου
Πότε να το κάνετεΠερίοδος ληθάργουΤρέχων μήνας

Περιγραφή του φυτού

Το σκόρδο είναι όρθιο βολβώδες φυτό με ροζέτα από μακριά, επίπεδα, στενά φύλλα που μοιάζουν με χορτάρι, σε έντονο πράσινο χρώμα. Συνήθως φτάνει περίπου 30 έως 100 cm ύψος και απλώνεται περίπου 15 έως 30 cm. Ο ρυθμός ανάπτυξής του είναι μέτριος.

Τον Μάιο και τον Ιούνιο βγάζει ψηλό γυμνό στέλεχος με σφαιρική σκιάδα από μικρά εξάπεταλα άνθη, ροζ έως λευκά, συχνά ανάμεσα σε μικρά βολβίδια. Τα άνθη έχουν άρωμα. Στις καλλιεργούμενες ποικιλίες σπάνια δένουν σπόροι.

Κάτω από το έδαφος σχηματίζεται ο βολβός, που αποτελείται από 10 έως 20 σκελίδες, με ινώδες ριζικό σύστημα από κάτω. Το φυτό ξηραίνεται πάνω από το έδαφος μετά την ωρίμανση. Κατάγεται από την Κεντρική Ασία και έχει άγριους προγόνους γύρω από το Ιράν και τους πρόποδες των Ιμαλαΐων, ενώ έχει εγκλιματιστεί ευρέως, μεταξύ άλλων στη Μεσόγειο.

Καλλιέργεια και φροντίδα

Φως και θέση

Το σκόρδο θέλει πλήρη ήλιο, τουλάχιστον 6 ώρες άμεσου ηλιακού φωτός την ημέρα. Διαλέξτε την πιο ηλιόλουστη γωνιά του κήπου. Είναι φυτό εξωτερικού χώρου και ανθεκτικό στον παγετό: αντέχει έως περίπου -30 °C, πολύ χαμηλότερα από τους -6 °C, που είναι η τυπική ελάχιστη χειμερινή θερμοκρασία εδώ.

Πότισμα

Το φυτό θέλει μέτριο πότισμα. Ποτίστε τακτικά όσο αναπτύσσεται και δώστε περισσότερο νερό τον Απρίλιο και τον Μάιο. Πριν από τη συγκομιδή μειώστε το πότισμα, γιατί το υγρό έδαφος προκαλεί σήψη του βολβού. Τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο το φυτό βρίσκεται σε περίοδο ανάπαυσης.

Έδαφος

Προτιμά χαλαρό, εύφορο και πλούσιο σε χούμο έδαφος με καλή αποστράγγιση, που να διατηρεί λίγη υγρασία αλλά να μη λιμνάζει. Ταιριάζουν τα πηλώδη και τα αμμώδη εδάφη, με pH περίπου 6 έως 8. Η φυτοκάλυψη (μάλτσινγκ) βοηθά να μένουν τα ζιζάνια υπό έλεγχο.

Λίπανση

Η λίπανση γίνεται τον Μάρτιο και τον Απρίλιο, όταν το φυτό βρίσκεται σε ανάπτυξη. Ένα έδαφος πλούσιο σε χούμο από την αρχή βοηθά τους βολβούς.

Κλάδεμα και αφαίρεση του στελέχους

Τον Μάιο αφαιρέστε το ανθοφόρο στέλεχος. Έτσι το φυτό στέλνει την ενέργειά του στους βολβούς και αυτοί γίνονται μεγαλύτεροι.

Φύτευση

Η φύτευση γίνεται τον Οκτώβριο, τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο. Χωρίστε τις σκελίδες και φυτέψτε τις με τη μύτη προς τα πάνω, σε βάθος 5 έως 8 cm και σε απόσταση 15 έως 20 cm (περίπου 18 cm). Η ιδανική στιγμή είναι περίπου έξι εβδομάδες πριν παγώσει το έδαφος.

Χειμώνας

Οι σκελίδες που φυτεύτηκαν το φθινόπωρο ξεχειμωνιάζουν μέσα στο έδαφος. Σε ψυχρές περιοχές βοηθά μια στρώση φυτοκάλυψης.

Πολλαπλασιασμός

Το σκόρδο πολλαπλασιάζεται με διαίρεση του βολβού σε σκελίδες, με βολβίδια ή με σπόρο. Στην πράξη χρησιμοποιούνται οι σκελίδες, που φυτεύονται τον Οκτώβριο έως τον Δεκέμβριο. Ο σπόρος σπάνια σχηματίζεται στις καλλιεργούμενες ποικιλίες.

Συχνά προβλήματα

Βολβοί που σαπίζουν: αιτία είναι συνήθως το νερό που λιμνάζει. Βελτιώστε την αποστράγγιση και μειώστε το πότισμα πριν από τη συγκομιδή.

Μικροί βολβοί: συνήθως οφείλονται σε στέλεχος που έμεινε στο φυτό ή σε στενή φύτευση. Αφαιρέστε τα στελέχη και κρατήστε σωστές αποστάσεις.

Στους εχθρούς περιλαμβάνονται τα ακάρεα του βολβού, ο θρίπας του κρεμμυδιού και ο σκώρος του πράσου. Στις ασθένειες περιλαμβάνονται η σήψη του βολβού, η λευκή σήψη και η σκουριά.

Συγκομιδή και χρήση

Οι βολβοί μαζεύονται τον Ιούνιο και τον Ιούλιο. Πριν αποθηκευτούν, θέλουν ξήρανση (σκλήρυνση). Οι σκελίδες χρησιμοποιούνται ωμές ή μαγειρεμένες ως πικάντικο καρύκευμα. Τρώγονται επίσης οι βολβοί, τα φύλλα και τα στελέχη.

Χρησιμοποιείται παραδοσιακά εδώ και χιλιάδες χρόνια ως λαϊκό βότανο. Τα άνθη επισκέπτονται πεταλούδες, σκώροι και άλλα έντομα, ενώ το φυτό δεν το πειράζουν τα ελάφια.

Ασφάλεια

Τοξικά για γάτες και σκύλους
Γάτες
Τοξικό
Σκύλοι
Τοξικό
Άλογα
Τοξικό

Το σκόρδο είναι τοξικό για γάτες, σκύλους και άλογα. Τοξικά μέρη είναι ο βολβός και τα φύλλα, με δραστικές ουσίες το N-προπυλοδισουλφίδιο και το διαλλυλοδισουλφίδιο. Στα ζώα προκαλεί εμετό, αιμολυτική αναιμία (με σωμάτια Heinz), αίμα στα ούρα, αδυναμία, ταχυκαρδία και λαχάνιασμα. Για τον άνθρωπο δεν χαρακτηρίζεται τοξικό. Αυτά είναι πληροφορίες μόνο και δεν αποτελούν κτηνιατρική ή ιατρική συμβουλή. Αν έχετε αμφιβολία, ρωτήστε κτηνίατρο ή γιατρό.

Πηγή: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox

Για το φυτό σας

Συχνές ερωτήσεις

Πότε φυτεύεται το σκόρδο;Τον Οκτώβριο, τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο, περίπου έξι εβδομάδες πριν παγώσει το έδαφος. Οι σκελίδες μπαίνουν 5 έως 8 cm βαθιά, με τη μύτη προς τα πάνω.
Πότε μαζεύεται το σκόρδο;Η συγκομιδή γίνεται τον Ιούνιο και τον Ιούλιο. Πριν από την αποθήκευση οι βολβοί πρέπει να ξεραθούν.
Γιατί το σκόρδο κάνει μικρούς βολβούς;Συνήθως επειδή έμεινε το ανθοφόρο στέλεχος ή επειδή οι σκελίδες φυτεύτηκαν πολύ κοντά. Αφαιρέστε τα στελέχη και κρατήστε αποστάσεις.
Γιατί σαπίζουν οι βολβοί του σκόρδου;Η συνηθισμένη αιτία είναι το νερό που λιμνάζει. Βελτιώστε την αποστράγγιση και μειώστε το πότισμα πριν από τη συγκομιδή.
Είναι το σκόρδο επικίνδυνο για σκύλους και γάτες;Ναι, είναι τοξικό για γάτες, σκύλους και άλογα, ιδίως ο βολβός και τα φύλλα. Είναι πληροφορία μόνο, όχι κτηνιατρική συμβουλή· ρωτήστε κτηνίατρο αν έχετε αμφιβολία.
Μπορώ να καλλιεργήσω σκόρδο σε γλάστρα;Ναι, αρκεί να έχει τουλάχιστον 6 ώρες άμεσο ήλιο και χώμα με καλή αποστράγγιση.
Μετάβαση στην αρχήΜετάβαση στην αρχή