Μετάβαση στο περιεχόμενο
Μετάβαση στο υποσέλιδο

Μαύρη σταφίδα

Ribes nigrum · Grossulariaceae

Επίσης: μαύρο φραγκοστάφυλο, μαύρο cassis

Η μαύρη σταφίδα (Ribes nigrum) είναι εύκολος, ανθεκτικός στο κρύο θάμνος που δίνει γυαλιστερούς, σχεδόν μαύρους καρπούς πλούσιους σε βιταμίνη C. Στο ελληνικό κλίμα με τα ζεστά, ξηρά καλοκαίρια το μεγάλο ζητούμενο είναι η σταθερή υγρασία στο έδαφος. Με σωστό πότισμα και ετήσιο κλάδεμα αποδίδει κάθε χρονιά.

Φως
Ήλιος έως ημισκιά, Ημισκιά
Πότισμα
Υψηλές
Υγρασία
Μέτρια
Θερμοκρασία
10–24 °C, ελάχ. -30 °C
Δυσκολία
Εύκολο
Ύψος
1–2 m

Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους

Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.

Μεταφύτευση στο έδαφοςΚλάδεμαΠολλαπλασιασμόςΛίπανσηΠερισσότερο πότισμαΑνθοφορίαΣυγκομιδήΠερίοδος ληθάργου
Πότε να το κάνετεΠερίοδος ληθάργουΤρέχων μήνας

Πώς είναι η μαύρη σταφίδα

Η μαύρη σταφίδα, γνωστή και ως μαύρο φραγκοστάφυλο ή μαύρο cassis, ανήκει στην οικογένεια Grossulariaceae. Είναι πολυκλαδής, φυλλοβόλος θάμνος μέσου μεγέθους, με ύψος και πλάτος περίπου 1 έως 2 m.

Τα φύλλα είναι εναλλασσόμενα, απλά, πλάτους 3-5 cm, με πέντε λοβούς και οδοντωτά άκρα. Είναι έντονα αρωματικά. Τα άνθη είναι μικρά, περίπου 8 mm, και σχηματίζουν κρεμαστές ταξιανθίες με 10-20 άνθη. Οι καρποί είναι εδώδιμα, γυαλιστερά, σχεδόν μαύρα μούρα σε τσαμπιά, που ωριμάζουν στα μέσα του καλοκαιριού. Ένας θάμνος δίνει περίπου 4,5 kg καρπό.

Στη φύση φυτρώνει σε υγρά, εύφορα εδάφη, σε δάση, υγρούς θαμνώνες και όχθες ρεμάτων, στην εύκρατη κεντρική και βόρεια Ευρώπη και στη βόρεια Ασία.

Καλλιέργεια και φροντίδα

Φως και θέση

Καρποφορεί καλύτερα σε ήλιο, αλλά αντέχει και ελαφριά σκιά. Στη Βόρεια Ελλάδα και στις περιοχές με ζεστά καλοκαίρια, μια θέση με ήλιο το πρωί και λίγη σκιά το απόγευμα ταιριάζει στην ανάγκη του φυτού για υγρασία.

Το κρύο την εποχή της άνθισης μπορεί να μειώσει τη σοδειά, γι' αυτό αποφύγετε σημεία όπου μαζεύεται παγωμένος αέρας.

Πότισμα

Είναι το πιο απαιτητικό σημείο της φροντίδας. Η μαύρη σταφίδα θέλει σταθερά υγρό έδαφος και δεν ανέχεται την ξηρασία, αλλά ούτε και τα νερά που λιμνάζουν.

Ποτίστε περισσότερο από τον Απρίλιο έως τον Αύγουστο, όταν το φυτό αναπτύσσεται και καρπίζει. Τον χειμώνα, που το φυτό ξεκουράζεται, οι ανάγκες είναι πολύ μικρότερες.

Έδαφος

Προτιμά υγρό, εύφορο, καλά στραγγιζόμενο χώμα, πηλώδες ή αμμώδες έως βαρύ, με άφθονη οργανική ύλη. Το ιδανικό pH είναι περίπου 5,5 έως 6,5.

Λίπανση

Την άνοιξη, από τον Φεβρουάριο έως τον Μάρτιο, δώστε λίπασμα πλούσιο σε άζωτο ή κοπριά, για να στηριχθεί η δυνατή βλάστηση.

Κλάδεμα

Κάθε χειμώνα αφαιρείτε τους πιο παλιούς βλαστούς. Έτσι ενθαρρύνεται η δυνατή νέα βλάστηση, που είναι και αυτή που καρπίζει καλύτερα. Το κλάδεμα γίνεται τον Δεκέμβριο, τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο.

Φύτευση

Φυτέψτε φθινόπωρο ή χειμώνα, δηλαδή τον Νοέμβριο, τον Δεκέμβριο, τον Ιανουάριο ή τον Φεβρουάριο. Βάλτε το φυτό λίγο βαθύτερα απ' ό,τι ήταν στο δοχείο, ώστε να βγουν νέοι βλαστοί από τη βάση.

Αφήστε απόσταση περίπου 150 cm ανάμεσα στα φυτά. Η καλλιέργεια σε γλάστρα είναι δυνατή.

Χειμώνας

Είναι πλήρως ανθεκτική στο κρύο και αντέχει έως περίπου -30 °C, πολύ κάτω από τους τυπικούς χειμώνες των ελληνικών περιοχών (γύρω στους -6 °C). Η μόνη προσοχή αφορά τα ανοιχτά άνθη τον Μάρτιο και τον Απρίλιο, που χρειάζονται προστασία από όψιμο παγετό.

Πολλαπλασιασμός

Πολλαπλασιάζεται με μοσχεύματα βλαστού και με καταβολάδες. Η κατάλληλη περίοδος είναι ο Νοέμβριος, ο Δεκέμβριος και ο Ιανουάριος.

Συγκομιδή και χρήση

Οι καρποί ωριμάζουν τον Ιούνιο και τον Ιούλιο. Τρώγονται ωμοί ή μαγειρεμένοι και χρησιμοποιούνται για μαρμελάδα, κομπόστα, σιρόπι, χυμό και λικέρ όπως το cassis.

Τα άνθη επικονιάζονται από έντομα και τους καρπούς τους τρώνε τα πουλιά.

Για το φυτό σας

Συχνές ερωτήσεις

Πότε φυτεύεται η μαύρη σταφίδα;Φυτεύεται φθινόπωρο ή χειμώνα, από τον Νοέμβριο έως τον Φεβρουάριο. Τοποθετήστε το φυτό λίγο βαθύτερα από πριν, για να βγάλει νέους βλαστούς από τη βάση.
Πότε μαζεύουμε τη μαύρη σταφίδα;Οι καρποί ωριμάζουν τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, δηλαδή στα μέσα του καλοκαιριού.
Πόσο νερό θέλει η μαύρη σταφίδα;Χρειάζεται σταθερά υγρό έδαφος και δεν αντέχει την ξηρασία, χωρίς όμως να λιμνάζουν νερά. Ποτίστε περισσότερο από τον Απρίλιο έως τον Αύγουστο.
Πώς κλαδεύεται η μαύρη σταφίδα;Κάθε χειμώνα αφαιρείτε τους παλαιότερους βλαστούς, ώστε να αναπτυχθούν δυνατοί νέοι βλαστοί, που καρπίζουν καλύτερα.
Αντέχει η μαύρη σταφίδα στον παγετό;Ναι, είναι πλήρως ανθεκτική στο κρύο. Μόνο τα ανοιχτά άνθη την άνοιξη χρειάζονται προστασία από όψιμο παγετό.
Μπορεί να καλλιεργηθεί σε γλάστρα;Ναι, η καλλιέργεια σε γλάστρα είναι δυνατή. Έχετε υπόψη ότι το φυτό χρειάζεται σταθερά υγρό χώμα.
Μετάβαση στην αρχήΜετάβαση στην αρχή