Μετάβαση στο περιεχόμενο
Μετάβαση στο υποσέλιδο
Καθαρισμός φούρνου: μαγειρική σόδα, ατμός και αυτοκαθαρισμός

Καθαρισμός φούρνου: μαγειρική σόδα, ατμός και αυτοκαθαρισμός

Ετοιμάζεστε για τα μελομακάρονα και τους κουραμπιέδες των γιορτών, αλλά μόλις ανοίγετε τον φούρνο σας υποδέχονται καμένα λίπη και η μυρωδιά από τα ψητά όλης της χρονιάς; Ο φούρνος καθαρίζει και χωρίς σκληρά χημικά: χρειάζεστε κυρίως μαγειρική σόδα, ξίδι και μία νύχτα υπομονή. Σας δείχνουμε πώς να καθαρίσετε τον φούρνο βήμα βήμα, πώς να βγάλετε τα καψίματα από το τζάμι και τα ταψιά και πότε να βασιστείτε στον αυτοκαθαρισμό.

Σας αρέσουν τα άρθρα μας;

Προσθέστε το Biano ως προτιμώμενη πηγή και δείτε μας πιο συχνά στο Google.

Προτιμήστε το Biano

Με λίγα λόγια

  • Η πάστα σόδας δουλεύει 12 ώρες στα κρύα τοιχώματα, μετά τη σκουπίζετε και με το ξίδι τα υπολείμματα αφρίζουν και φεύγουν.
  • Τα πιο ελαφριά λίπη τα μαλακώνει ένα σκεύος με νερό και λεμόνι, που το αφήνετε μισή ώρα στους 150 °C.
  • Η πυρόλυση καίει τη βρομιά στους 480 °C περίπου και την κάνει στάχτη, ενώ τα καταλυτικά τοιχώματα δεν τρίβονται και δεν ψεκάζονται με καθαριστικό.
  • Μετά από κάθε λιπαρό ψήσιμο αρκεί ένα σκούπισμα όταν ο φούρνος κρυώσει, ενώ το γενικό καθάρισμα γίνεται περίπου κάθε τρεις μήνες.

Πριν πιάσετε το σφουγγάρι, σκεφτείτε πόσο παλιά είναι η βρομιά, γιατί από αυτό εξαρτάται ο τρόπος.

Με τι καθαρίζεται ο φούρνος;

Για τα λίπη μερικών εβδομάδων αρκούν όσα έχετε ήδη στην κουζίνα. Η μαγειρική σόδα είναι ήπια αλκαλική ουσία, διαλύει το λίπος και δεν χαράζει το σμάλτο. Το ξίδι την εξουδετερώνει και ξεκολλά τα υπολείμματα, ενώ το λεμόνι προσθέτει άρωμα. Τα καθαριστικά φούρνου του εμπορίου περιέχουν υδροξείδιο του νατρίου και δρουν πιο γρήγορα, όμως με αυτά δουλεύετε με γάντια και ανοιχτό παράθυρο.

ΜέσοΚατάλληλο γιαΧρόνος δράσης
Μαγειρική σόδα και νερόκολλημένο λίπος σε τοιχώματα και πάτο12 ώρες
Λευκό ξίδιυπολείμματα σόδας, άλατα, κακοσμία5 λεπτά
Ατμός με λεμόνιφρέσκα λίπη, τακτική φροντίδα30 λεπτά
Σπρέι με υδροξείδιο του νατρίουεπίμονα καψίματασύμφωνα με την ετικέτα, συνήθως 20–30 λεπτά

Θα σας χρειαστούν επίσης ένα μαλακό σφουγγάρι, ένα πανί μικροϊνών και μια πλαστική σπάτουλα. Όλα τα βρίσκετε στα εργαλεία καθαρισμού. Το σύρμα αφήστε το στο συρτάρι: το σμάλτο θαμπώνει και μετά πιάνει βρομιά ακόμη πιο γρήγορα.

Ο πιο ήπιος και φθηνός τρόπος βασίζεται στη σόδα, γι' αυτό ξεκινάμε από εκεί.

Πώς να καθαρίσετε τον φούρνο με μαγειρική σόδα

Με αυτόν τον τρόπο θα καθαρίσετε ακόμη και έναν φούρνο που δεν έχετε αγγίξει έναν χρόνο. Υπολογίστε ότι η πάστα πρέπει να δουλέψει όλη τη νύχτα.

  1. Αδειάστε τον φούρνο

    Βγάλτε τα ταψιά και τις σχάρες, κλείστε τον και αφήστε τον να κρυώσει εντελώς.

  2. Φτιάξτε την πάστα

    Σε μισό φλιτζάνι μαγειρική σόδα (περίπου 110 g) προσθέστε τρεις κουταλιές της σούπας νερό, ώστε να γίνει ένας πηχτός πολτός που δεν τρέχει.

  3. Απλώστε την στα τοιχώματα, στον πάτο και στην πόρτα

    Μην απλώνετε πάστα στις αντιστάσεις, στον ανεμιστήρα και στα καταλυτικά τοιχώματα. Στα καψίματα βάλτε πιο παχιά στρώση.

  4. Αφήστε την πάστα όλη τη νύχτα

    Μέσα σε 12 ώρες θα πάρει καφέ χρώμα, σημάδι ότι διαλύει το λίπος.

  5. Σκουπίστε την με υγρό πανί

    Όπου έχει ξεραθεί, ξεκολλήστε την με την πλαστική σπάτουλα.

  6. Ψεκάστε τον φούρνο με ξίδι

    Τα υπολείμματα της σόδας αφρίζουν και καθαρίζουν εύκολα.

Στο τέλος ανάψτε τον φούρνο για δέκα λεπτά στους 100 °C, για να στεγνώσει και να φύγει η μυρωδιά του ξιδιού.

Καθάρισμα με ατμό και λεμόνι

Ο ατμός είναι η πιο γρήγορη φροντίδα μετά το ψήσιμο, όσο το λίπος δεν έχει ξεραθεί ακόμη. Σε ένα πυρίμαχο σκεύος ρίξτε μισό λίτρο νερό, προσθέστε τον χυμό ενός λεμονιού ή 100 ml ξίδι και τοποθετήστε το στη μεσαία σχάρα. Ρυθμίστε τον φούρνο στους 150 °C και αφήστε τον να δουλέψει μισή ώρα. Ο ατμός μαλακώνει τα λίπη και εσείς τα σκουπίζετε με σφουγγάρι, όσο τα τοιχώματα είναι ζεστά αλλά όχι καυτά.

Για καψίματα ενός χρόνου ο ατμός δεν αρκεί. Εκεί χρειάζεστε σόδα ή ένα πιο δυνατό καθαριστικό.

Πώς να καθαρίσετε έναν πολύ βρώμικο φούρνο

Σε έναν πολύ βρώμικο φούρνο συνδυάστε τις μεθόδους. Πρώτα περάστε τον με ατμό, ώστε να μαλακώσει η πάνω στρώση, και όταν κρυώσει απλώστε πάστα σόδας σε παχιά στρώση. Όπου το λίπος έχει γίνει μαύρη κρούστα, σκεπάστε την πάστα με διάφανη μεμβράνη, για να μην ξεραθεί και να δουλέψει περισσότερο. Το πρωί αφαιρέστε με τη σπάτουλα ό,τι έχει ξεκολλήσει και, αν χρειαστεί, επαναλάβετε όλη τη διαδικασία.

Μόνο αν δεν πιάσει ούτε ο δεύτερος γύρος, περάστε σε καθαριστικό φούρνου. Δείτε πρώτα το εγχειρίδιο, γιατί οι κατασκευαστές πυρολυτικών φούρνων συχνά δεν συνιστούν τα σπρέι. Φορέστε γάντια και γυαλιά, ανοίξτε το παράθυρο και ψεκάστε μόνο τις σμαλτωμένες επιφάνειες, ποτέ τα καταλυτικά τοιχώματα, τις αντιστάσεις και το λάστιχο της πόρτας. Μετά το καθάρισμα σκουπίστε τον φούρνο δύο φορές με καθαρό νερό, για να μη μείνει μυρωδιά χημικού στο επόμενο ψήσιμο.

Πώς να καθαρίσετε το τζάμι και την πόρτα του φούρνου

Οι καμένοι λεκέδες στο τζάμι της πόρτας είναι συνήθως καφέ σταγόνες που δεν φεύγουν με το πλύσιμο. Απλώστε πάστα σόδας στο τζάμι, περιμένετε μία ώρα και μετά ξεκολλήστε τους λεκέδες με πλαστική ξύστρα ή με τη μαλακή πλευρά του σφουγγαριού. Μεταλλική ξύστρα και σύρμα μη χρησιμοποιείτε στην πόρτα: το σκληρυμένο γυαλί εξασθενεί όταν χαραχτεί και με τη ζέστη μπορεί να σπάσει.

Η βρομιά ανάμεσα στα τζάμια μπαίνει από τα ανοίγματα εξαερισμού. Στους περισσότερους φούρνους η πόρτα βγαίνει και το εσωτερικό τζάμι αφαιρείται, ο τρόπος περιγράφεται στο εγχειρίδιο του φούρνου σας. Αν δεν είστε σίγουροι, μην το ξεμοντάρετε και καθαρίστε μόνο τις εξωτερικές επιφάνειες.

Πώς να καθαρίσετε τα ταψιά και τις σχάρες

Και τα δύο καθαρίζονται έξω από τον φούρνο. Η πιο ξεκούραστη λύση είναι η μπανιέρα ή ένα μεγάλο δοχείο: σκεπάστε τα με ζεστό νερό, διαλύστε μέσα μια ταμπλέτα πλυντηρίου πιάτων ή τέσσερις κουταλιές μαγειρική σόδα και αφήστε τα να μουλιάσουν όλη τη νύχτα. Το πρωί περάστε τα με βούρτσα και ξεβγάλτε τα. Τα ταψιά αλουμινίου μπορεί να μαυρίσουν από τη σόδα και τις ταμπλέτες, γι' αυτά αρκεί απλό υγρό πιάτων.

Τα αντικολλητικά ταψιά μην τα τρίβετε με τίποτα αιχμηρό. Μόλις η επίστρωση αρχίσει να ξεφλουδίζει, το ταψί είναι για ανακύκλωση: το φαγητό κολλάει και καινούρια ταψιά φούρνου κοστίζουν λιγότερο από τα νεύρα σε κάθε φουρνιά μελομακάρονα.

Αυτοκαθαρισμός φούρνου: πυρόλυση, κατάλυση και υδρόλυση

Πολλοί φούρνοι έχουν δικό τους πρόγραμμα καθαρισμού και το καθένα δουλεύει διαφορετικά. Πριν το ξεκινήσετε, βγάλτε από τον φούρνο όλα τα εξαρτήματα, μαζί και το θερμόμετρο.

  • Η πυρόλυση ζεσταίνει τον φούρνο στους 480 °C περίπου και καίει τη βρομιά ώσπου να γίνει στάχτη, την οποία σκουπίζετε με υγρό πανί όταν κρυώσει. Το πρόγραμμα κρατά από μιάμιση έως τρεις ώρες, ανάλογα με τη βαθμίδα, και η πόρτα κλειδώνει όσο διαρκεί. Σκουπίστε πρώτα τις μεγάλες λιμνούλες λίπους, αλλιώς βγαίνει πολύς καπνός. Κατά την πυρόλυση αερίστε την κουζίνα και κρατήστε τα κατοικίδια, κυρίως τα πουλιά, έξω από αυτήν, γιατί οι αναθυμιάσεις τα βλάπτουν. Είναι η πιο αποτελεσματική μέθοδος, αλλά καταναλώνει και το περισσότερο ρεύμα.
  • Η κατάλυση βασίζεται σε τοιχώματα με πορώδη επιφάνεια, που διασπά το λίπος ήδη κατά το ψήσιμο πάνω από τους 200 °C. Τα τοιχώματα αυτά δεν τα τρίβετε ποτέ και δεν τα ψεκάζετε με καθαριστικό, γιατί θα φράξουν οι πόροι. Μετά από μερικά χρόνια χάνουν την αποτελεσματικότητά τους και αλλάζονται.
  • Η υδρόλυση (σε κάποιους κατασκευαστές λέγεται καθαρισμός με ατμό) ζεσταίνει το νερό που ρίχνετε στον πάτο και ο ατμός μαλακώνει την ελαφριά βρομιά. Για καψίματα δεν φτάνει, είναι όμως καλή για την τακτική φροντίδα.

Ποια μέθοδος είναι η καλύτερη; Για τη δύσκολη βρομιά η πυρόλυση. Όποιος ψήνει συχνά λιπαρά κρέατα και θέλει να σκουπίζει τον φούρνο όσο γίνεται λιγότερο, θα εκτιμήσει την κατάλυση. Για όποιον σκουπίζει τον φούρνο τακτικά, αρκεί η υδρόλυση.

Τι βλάπτει τον φούρνο

Μερικές κακές συνήθειες κονταίνουν τη ζωή του φούρνου περισσότερο από την ίδια τη βρομιά.

  • Αλουμινόχαρτο στον πάτο. Αντανακλά τη θερμότητα, υπερθερμαίνει τον φούρνο και μπορεί να λιώσει πάνω στο σμάλτο. Το λίπος που στάζει μαζέψτε το καλύτερα σε ένα ταψί μία θέση πιο κάτω.
  • Σύρμα και σκόνες τριψίματος. Χαράζουν το σμάλτο και το τζάμι.
  • Καθαριστικό στις αντιστάσεις και στον ανεμιστήρα. Στο επόμενο άναμμα εξατμίζεται και μυρίζει.
  • Νερό στον φούρνο όταν τρέχει πυρόλυση. Το πρόγραμμα προϋποθέτει άδειο και στεγνό φούρνο.

Κάθε πόσο να καθαρίζετε τον φούρνο;

Μετά από κάθε ψήσιμο που πέταξε λίπη, σκουπίστε τον μόλις κρυώσει. Το φρέσκο λίπος φεύγει με υγρό πανί σε ένα λεπτό, ενώ όταν έχει ψηθεί πάνω στα τοιχώματα για μια εβδομάδα, χρειάζεται μια νύχτα με σόδα. Το γενικό καθάρισμα του φούρνου προγραμματίστε το κάθε τρεις μήνες και επιπλέον κάθε φορά που βγάζει καπνό ή μυρίζει όταν τον ανάβετε.

Καθάρισμα γλιτώνετε και με την πρόληψη. Ψήνετε σε λαδόχαρτο, σκεπάζετε τα λιπαρά κρέατα με καπάκι ή σακούλα ψησίματος και βάζετε τις πίτες με φρούτα σε ταψί με ψηλότερο χείλος. Λαδόχαρτο, γάστρες και βαθύτερες φόρμες βρίσκετε στα σκεύη ψησίματος.

Συχνές ερωτήσεις

Πώς καθαρίζω τον φούρνο μέσα χωρίς χημικά;

Ανακατέψτε μαγειρική σόδα με λίγο νερό ώστε να γίνει πηχτός πολτός και απλώστε τον στον κρύο φούρνο. Μετά από 12 ώρες σκουπίστε την πάστα με βρεγμένο πανί και ψεκάστε τα υπολείμματα με ξίδι, ώστε να αφρίσουν και να φύγουν.

Πόση ώρα αφήνω τη σόδα στον φούρνο;

Ιδανικά όλη τη νύχτα, δηλαδή περίπου 12 ώρες. Για ελαφριά βρομιά αρκούν δύο ώρες.

Ποιο είναι το καλύτερο για τον καθαρισμό του φούρνου;

Για τις περισσότερες βρομιές σόδα με ξίδι, για τα φρέσκα λίπη ζεστός ατμός από νερό με λεμόνι. Το χημικό καθαριστικό χρησιμοποιήστε μόνο όταν δεν πιάνουν τα σπιτικά μέσα.

Ποιος αυτοκαθαρισμός φούρνου είναι ο καλύτερος;

Ο πιο αποτελεσματικός είναι η πυρόλυση, μετά την οποία στον φούρνο μένει μόνο μια γκρίζα σκόνη. Η κατάλυση διευκολύνει όσους αγαπούν τα ψητά κρέατα. Η υδρόλυση τα βγάζει πέρα μόνο με την ελαφριά βρομιά.

Πώς γίνεται ο αυτοκαθαρισμός του φούρνου;

Βγάλτε τα εξαρτήματα, σκουπίστε τους μεγάλους λεκέδες λίπους και ξεκινήστε το πρόγραμμα σύμφωνα με το εγχειρίδιο. Όσο τρέχει, αερίζετε την κουζίνα, και μετά την πυρόλυση αρκεί να σκουπίσετε τη στάχτη με βρεγμένο πανί. Μετά την υδρόλυση σκουπίστε το νερό που έμεινε και τη βρομιά που ξεκόλλησε.

Καλές γιορτές, και στον καθαρό φούρνο τα μελομακάρονα να μυρίζουν μόνο μέλι, κανέλα και πορτοκάλι!

Μετάβαση στην αρχήΜετάβαση στην αρχή