Μετάβαση στο περιεχόμενο
Μετάβαση στο υποσέλιδο

Lavandula stoechas

Lamiaceae

Επίσης: λεβάντα στοιχάς, στοιχάς

Η Lavandula stoechas, γνωστή και ως αγριολεβάντα, λεβάντα στοιχάς ή απλώς στοιχάς, είναι αρωματικός, αειθαλής θάμνος της Μεσογείου. Αντέχει στην ξηρασία και ζητά ήλιο και πολύ καλή αποστράγγιση. Είναι εύκολη στην καλλιέργεια, αρκεί να μη μένει το χώμα υγρό, ιδίως τον χειμώνα.

Φως
Πλήρης ήλιος
Πότισμα
Χαμηλές
Υγρασία
Χαμηλή
Θερμοκρασία
15–30 °C, ελάχ. -10 °C
Δυσκολία
Εύκολο
Ύψος
0,3–1 m

Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους

Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.

Σπορά σε εσωτερικό χώροΣποράΜεταφύτευση στο έδαφοςΜεταφύτευσηΚλάδεμαΠολλαπλασιασμόςΑνθοφορίαΣυγκομιδήΠερίοδος ληθάργου
Πότε να το κάνετεΠερίοδος ληθάργουΤρέχων μήνας

Περιγραφή του φυτού

Η Lavandula stoechas (οικογένεια Lamiaceae) είναι πολυετής, αειθαλής υποθάμνος με συμπαγές, στρογγυλεμένο και χαμηλό σχήμα. Φυτρώνει αυτοφυής στη Μεσόγειο: στην Ιβηρική, τη νότια Γαλλία, την Ιταλία, την Ελλάδα, την Τουρκία, την Κύπρο και τη Βόρεια Αφρική. Συνήθως τη βρίσκουμε σε ξηρά, ηλιόλουστα, πετρώδη θαμνώδη εδάφη και σε παραθαλάσσιες πλαγιές.

Τα φύλλα είναι στενά, γραμμοειδή, αρωματικά, γκριζοπράσινα, μήκους 1-4 cm, με απαλό χνούδι και κυλινδρικά κατεβασμένα χείλη. Τα άνθη σχηματίζουν πυκνές σκούρες μοβ ταξιανθίες, που στεφανώνονται από εντυπωσιακά στείρα βράκτια σαν αυτιά κουνελιού, πάνω σε γυμνούς μίσχους. Ανθίζει από την άνοιξη ως το καλοκαίρι, και σύμφωνα με το ημερολόγιο από τον Μάρτιο ως τον Ιούλιο. Το φυτό απλώνεται περίπου 45-90 cm και αναπτύσσεται με μέτριο ρυθμό.

Καλλιέργεια και φροντίδα

Φως και θέση

Θέλει πλήρη ήλιο και καλό αερισμό. Η σκιά οδηγεί σε ψηλά, ξυλώδη και αραιά φυτά με λιγότερα άνθη.

Στον κήπο ταιριάζει σε βραχόκηπο, σε αρωματικές ζαρντινιέρες και σε χαμηλούς φράχτες. Μπορεί να καλλιεργηθεί και σε γλάστρα ή στο μπαλκόνι.

Πότισμα και υγρασία

Μόλις εγκατασταθεί, ποτίστε με μέτρο. Αντέχει καλά στην ξηρασία και προτιμά χαμηλή υγρασία αέρα. Το πιο σημαντικό είναι να αποφεύγετε το υγρό χώμα, ειδικά τον χειμώνα, γιατί το φυτό πάσχει από σήψη ριζών.

Χώμα και μεταφύτευση

Ταιριάζει σε φτωχό, αδρό, πολύ στραγγιστό χώμα: αμμώδες, χαλικώδες ή πηλώδες, με pH περίπου 6,0-8,0. Σε βαρύ χώμα που κρατά νερό αξίζει να βελτιώσετε την αποστράγγιση ή να φυτέψετε σε πλαγιά ή σε υπερυψωμένο παρτέρι.

Τις γλάστρες μπορείτε να τις μεταφυτεύσετε τον Μάρτιο.

Λίπανση

Χρειάζεται ελάχιστη λίπανση ή καθόλου. Το πλούσιο έδαφος δίνει μαλακή βλάστηση και λιγότερα άνθη.

Κλάδεμα

Κλαδέψτε ελαφρά με ψαλίδι μετά την ανθοφορία, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, ώστε το φυτό να μένει θαμνώδες. Μην κόβετε ποτέ μέσα στο παλιό γυμνό ξύλο και μην το κόψετε μέχρι τη βάση.

Χωρίς ετήσιο κλάδεμα, το φυτό γίνεται ξυλώδες και αραιό.

Φύτευση

Φυτέψτε σε θερμή, ηλιόλουστη θέση με απόλυτα στραγγιστό χώμα. Κατάλληλες εποχές για φύτευση είναι ο Μάρτιος και ο Απρίλιος, καθώς και ο Οκτώβριος και ο Νοέμβριος.

Για σπορά, ο σπόρος μπορεί να σπαρθεί σε εσωτερικό χώρο τον Φεβρουάριο ή να σπαρθεί τον Μάρτιο και τον Απρίλιο.

Χειμώνας

Το φυτό αντέχει περίπου ως τους -10 °C, αλλά δεν είναι πλήρως ανθεκτικό στον παγετό. Σε κρύους χειμώνες προστατέψτε το με σάπια φύλλα ή άλλο στρώμα εδαφοκάλυψης (mulch) ή με αγροτικό ύφασμα. Τις γλάστρες μεταφέρετέ τες σε φωτεινό χώρο χωρίς παγετό. Ο Δεκέμβριος και ο Ιανουάριος είναι η περίοδος ανάπαυσης.

Πολλαπλασιασμός

Πολλαπλασιάζεται με σπόρο, με μόσχευμα βλαστού ή με διαίρεση. Τα μοσχεύματα και ο πολλαπλασιασμός γενικά γίνονται από τον Ιούνιο ως τον Αύγουστο.

Προβλήματα

Μπορεί να προσβληθεί από αφίδες, τετράνυχο και αλευρώδη. Από ασθένειες, η πιο συχνή είναι η σήψη ριζών.

Αν το φυτό ξεραίνεται ή σαπίζει, η αιτία είναι συνήθως υγρό ή κακά στραγγιζόμενο χώμα· βελτιώστε την αποστράγγιση ή φυτέψτε σε πλαγιά ή υπερυψωμένο παρτέρι. Αν γίνεται ξυλώδες και ψηλόλιγνο, φταίει η έλλειψη κλαδέματος ή η υπερβολική σκιά· κλαδεύετε ελαφρά κάθε χρόνο μετά την ανθοφορία. Αν παρατηρήσετε ξήρανση τον χειμώνα, η αιτία είναι ο παγετός· προστατέψτε το με εδαφοκάλυψη ή μετακινήστε το σε προστατευμένο σημείο.

Συγκομιδή και χρήσεις

Τα άνθη συλλέγονται από τον Μάιο ως τον Ιούλιο, και το φυτό είναι κατάλληλο για κομμένο λουλούδι. Παραδοσιακά τα άνθη χρησιμοποιούνται στην αρωματοθεραπεία, για εγχύματα και αιθέρια έλαια.

Το νέκταρ και η γύρη προσελκύουν μέλισσες και πεταλούδες, ενώ τα ελάφια και τα κουνέλια το αποφεύγουν.

Για το φυτό σας

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο συχνά ποτίζεται η αγριολεβάντα;Ελάχιστα, μόλις ριζώσει. Αποφύγετε το υγρό χώμα, ιδίως τον χειμώνα.
Πότε κλαδεύεται η αγριολεβάντα;Ελαφρά, μετά την ανθοφορία, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Μην κόβετε στο παλιό γυμνό ξύλο ούτε μέχρι τη βάση.
Αντέχει η αγριολεβάντα στο κρύο;Αντέχει περίπου ως τους -10 °C, αλλά σε κρύους χειμώνες χρειάζεται προστασία με εδαφοκάλυψη ή αγροτικό ύφασμα. Οι γλάστρες πάνε σε φωτεινό χώρο χωρίς παγετό.
Μπορεί να καλλιεργηθεί σε γλάστρα ή στο μπαλκόνι;Ναι, αρκεί να έχει πολύ στραγγιστό χώμα και θέση με πλήρη ήλιο.
Είναι τοξική η στοιχάς για γάτες και σκύλους;Μπορεί να είναι ήπια τοξική και για τα δύο. Κρατήστε την μακριά από τα κατοικίδια· οι πληροφορίες δεν αποτελούν κτηνιατρική ή ιατρική συμβουλή.
Πότε φυτεύεται η αγριολεβάντα;Την άνοιξη, τον Μάρτιο και τον Απρίλιο, ή το φθινόπωρο, τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο, σε ηλιόλουστη θέση με καλή αποστράγγιση.
Μετάβαση στην αρχήΜετάβαση στην αρχή