Μαθιόλα
Matthiola incana · Brassicaceae
Επίσης: ματθιόλα, matthiola, λευκόιο, Μαθιόλα η πολιά
Η μαθιόλα (Matthiola incana, γνωστή και ως ματθιόλα ή λευκόιο) είναι δίχρονο φυτό με έντονα αρωματικά άνθη, που ανθίζει στον κήπο από τον Φεβρουάριο ως τον Μάιο. Είναι εύκολη στην καλλιέργεια και ταιριάζει σε παρτέρια, γλάστρες και μπαλκόνια. Αγαπά τον ήλιο και τους δροσερούς μήνες, και υποφέρει από τη ζέστη του καλοκαιριού.
- Φως
- Πλήρης ήλιος, Ήλιος έως ημισκιά
- Πότισμα
- Μέτριες
- Υγρασία
- Χαμηλή
- Θερμοκρασία
- 10–22 °C, ελάχ. -8 °C
- Δυσκολία
- Εύκολο
- Ύψος
- 25–90 cm
Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους
Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.
Πώς είναι η μαθιόλα
Η μαθιόλα ανήκει στην οικογένεια των Σταυρανθών (Brassicaceae). Είναι ημιθάμνος, όρθιος και θαμνώδης, με ξυλώδη βάση και γκριζοπόρφυρο χνούδι στο φύλλωμα. Μεγαλώνει γρήγορα και ο κύκλος ζωής της είναι δίχρονος.
Τα φύλλα είναι λογχοειδή έως επιμήκη, ολόκληρα ή ελαφρά κυματιστά, χνουδωτά, γκριζοπράσινα έως ασημί, μήκους έως 10 εκ. Τα άνθη έχουν τέσσερα πέταλα, είναι απλά ή διπλά, πολύ αρωματικά, και σχηματίζουν πυκνές ταξιανθίες στην κορυφή των βλαστών. Τα χρώματα είναι πολλά: λευκό, κρεμ, ροζ, κόκκινο, μοβ, βιολετί, μπλε και κίτρινο. Ο καρπός είναι επίπεδος, στενός λοβός με φτερωτούς, στρογγυλούς σπόρους.
Στη φύση φυτρώνει στη νότια Ευρώπη, από την Ισπανία ως την Ελλάδα, σε παράκτιους βράχους, πετρώδεις πλαγιές και παλιούς τοίχους με ασβεστολιθικό έδαφος, κυρίως κοντά στη θάλασσα.
Καλλιέργεια και φροντίδα
Φως και θέση
Προτιμά τον πλήρη ήλιο, αλλά ανέχεται και ελαφριά σκιά. Οι θερμοκρασίες που την ευνοούν είναι συνήθως 10–22 °C. Γι' αυτό ανθίζει στους δροσερούς μήνες και όχι στο κατακαλόκαιρο.
Φυτέψτε την κοντά σε σημείο όπου θα απολαμβάνετε το άρωμα: δίπλα σε είσοδο, παράθυρο, παγκάκι ή στο μπαλκόνι. Προσελκύει μέλισσες και πεταλούδες.
Πότισμα
Το χώμα πρέπει να διατηρείται ομοιόμορφα υγρό, όχι όμως λιμνάζον. Αντέχει την ξηρασία καλύτερα από πολλά άλλα φυτά παρτεριού, αλλά η ανοχή της είναι μέτρια.
Τον Μάρτιο, τον Απρίλιο και τον Μάιο, όταν το φυτό ανθίζει, χρειάζεται περισσότερο νερό. Τον Ιούλιο και τον Αύγουστο το φυτό ξεκουράζεται.
Έδαφος
Ταιριάζει σε μέτριο έως πλούσιο σε χούμο έδαφος με καλή αποστράγγιση, που να είναι ασβεστούχο. Συνήθως προτιμά pH περίπου 6,5–8,2, δηλαδή ουδέτερο έως αλκαλικό. Το πηλώδες, αλκαλικό χώμα της είναι κατάλληλο.
Λίπανση
Η περίοδος λίπανσης είναι από τον Φεβρουάριο ως τον Απρίλιο, όταν το φυτό μπαίνει σε άνθηση.
Σπορά και φύτευση
Ο σπόρος σπέρνεται τον Αύγουστο, τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο. Τα φυτά περνούν στη θέση τους τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο.
Το φυτό φθίνει όταν οι θερμοκρασίες ξεπερνούν περίπου τους 27 °C. Καλλιεργήστε την ως φυτό δροσερής εποχής και σπέρνετε σταδιακά, σε διαφορετικές ημερομηνίες, ώστε να έχετε άνθη για μεγαλύτερο διάστημα.
Χειμώνας
Αντέχει στον παγετό και στην περιοχή μας μπορεί να μένει έξω τον χειμώνα. Αντέχει περίπου έως -8 °C, ενώ η τυπική χειμερινή ελάχιστη είναι γύρω στους -6 °C. Τα δίχρονα φυτά χρειάζονται προστατευμένη θέση με καλή αποστράγγιση, γιατί οι πολύ βαρείς χειμώνες μπορούν να τα καταστρέψουν.
Πολλαπλασιασμός
Πολλαπλασιάζεται με σπόρο, από τον Αύγουστο ως τον Οκτώβριο. Αν θέλετε διπλά άνθη, αγοράστε σπόρο από αξιόπιστες ποικιλίες με σταθερά διπλά άνθη (ever-sporting), γιατί αλλιώς θα βγουν πολλά απλά.
Συνηθισμένα προβλήματα
Φτωχή άνθηση: συνήθως φταίνε οι ζεστές καλοκαιρινές νύχτες. Καλλιεργήστε τη μαθιόλα ως φυτό δροσερής εποχής και σπέρνετε σταδιακά.
Αδύναμη ανάπτυξη: μπορεί να οφείλεται σε όξινο έδαφος. Προσθέστε ασβέστη.
Πολλά απλά άνθη ανάμεσα στα διπλά: οφείλεται στη γενετική των διπλών ανθέων. Επιλέξτε σπόρο από αξιόπιστες ποικιλίες.
Κομμένο άνθος και χρήση
Η μαθιόλα είναι δημοφιλές κομμένο λουλούδι. Τα άνθη κόβονται τον Μάρτιο, τον Απρίλιο και τον Μάιο. Στον κήπο ταιριάζει σε παρτέρια και σε γλάστρες, και προσελκύει επικονιαστές.

























































































