Μετάβαση στο περιεχόμενο
Μετάβαση στο υποσέλιδο

Πυράκανθος

Pyracantha · Rosaceae

Επίσης: πυράκανθα, πυρακάνθα

Ο πυράκανθος (Pyracantha, γνωστός και ως πυράκανθα ή πυρακάνθα) είναι αειθαλής, αγκαθωτός θάμνος της οικογένειας Rosaceae. Αναπτύσσεται εύκολα, σχηματίζει πυκνούς φράχτες και το φθινόπωρο γεμίζει με κόκκινους, πορτοκαλί ή κίτρινους καρπούς. Ταιριάζει σε κλίμα με ζεστά, ξηρά καλοκαίρια και ήπιους χειμώνες.

Φως
Πλήρης ήλιος, Ήλιος έως ημισκιά
Πότισμα
Μέτριες
Υγρασία
Μέτρια
Θερμοκρασία
8–25 °C, ελάχ. -20 °C
Δυσκολία
Εύκολο
Ύψος
2–5 m

Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους

Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.

ΣποράΜεταφύτευση στο έδαφοςΚλάδεμαΠολλαπλασιασμόςΛίπανσηΠερισσότερο πότισμαΑνθοφορίαΠερίοδος ληθάργου
Πότε να το κάνετεΠερίοδος ληθάργουΤρέχων μήνας

Πώς είναι ο πυράκανθος

Πρόκειται για πυκνούς, αγκαθωτούς αειθαλείς θάμνους ή μικρά δέντρα με όρθια ή ανοιχτά διακλαδιζόμενα κλαδιά. Συχνά τους οδηγούμε να καλύψουν έναν τοίχο. Τα φύλλα είναι απλά και εναλλασσόμενα, με ακέραιο, πριονωτό ή ελαφρά οδοντωτό χείλος, και το σχήμα τους μπορεί να διαφέρει αρκετά πάνω στο ίδιο φυτό.

Τα μικρά λευκά άνθη με πέντε πέταλα εμφανίζονται σε ταξιανθίες την άνοιξη, περίπου Απρίλιο–Μάιο. Ακολουθούν οι καρποί, κόκκινοι, πορτοκαλί ή κίτρινοι, σε πυκνά τσαμπιά. Ωριμάζουν στα τέλη του φθινοπώρου και συχνά μένουν στο φυτό όλο τον χειμώνα. Το φυτό προέρχεται από τη νοτιοανατολική Ευρώπη, τον Καύκασο, το Ιράν, τα Ιμαλάια, την Κίνα και την Ταϊβάν.

Καλλιέργεια και φροντίδα

Φως και θέση

Ο πυράκανθος καρπίζει καλύτερα σε πλήρη ήλιο, αλλά ανέχεται και μερική σκιά. Είναι κατάλληλος για φράχτες και για τοίχους ή περιφράξεις που θέλουμε να καλύψουμε. Αντέχει στον παγετό, ακόμη και γύρω στους -20 °C, οπότε οι χειμώνες δεν τον απειλούν.

Πότισμα και υγρασία

Οι ανάγκες σε νερό είναι μέτριες, όπως και σε υγρασία αέρα. Τον Ιούνιο, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο ποτίζουμε περισσότερο, ώστε το φυτό να περάσει τα ζεστά, ξηρά καλοκαίρια χωρίς καταπόνηση.

Έδαφος

Αναπτύσσεται στα περισσότερα εδάφη του κήπου: πηλώδη, αργιλώδη, αμμώδη ή γενικής χρήσης. Σημασία έχει η καλή αποστράγγιση, με έδαφος ελαφρά υγρό αλλά όχι λιμνάζον.

Λίπανση

Λιπαίνουμε τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο, στην αρχή της νέας βλάστησης.

Κλάδεμα

Κλαδεύουμε μετά την ανθοφορία, τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, για να διατηρήσουμε το σχήμα του φράχτη. Τον Φεβρουάριο κάνουμε ένα ελαφρύ κλάδεμα. Λόγω των αγκαθιών φοράμε πάντα χοντρά γάντια.

Φύτευση

Φυτεύουμε τα φυτά γλάστρας το φθινόπωρο (Οκτώβριο–Νοέμβριο) ή την άνοιξη (Φεβρουάριο–Μάρτιο). Αν θέλουμε να καλύψει τοίχο, χρειάζεται στήριγμα. Σπέρνουμε τον Οκτώβριο.

Χειμώνας

Ο πυράκανθος μένει έξω όλο τον χρόνο. Τον Δεκέμβριο και τον Ιανουάριο μπαίνει σε περίοδο λήθαργου και δεν χρειάζεται ιδιαίτερη φροντίδα. Οι καρποί συχνά παραμένουν και τροφοδοτούν τα πουλιά.

Πολλαπλασιασμός

Πολλαπλασιάζεται με μοσχεύματα βλαστού, κυρίως από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο, ή με σπόρο.

Προβλήματα

Οι πιθανές ασθένειες είναι το βακτηριακό κάψιμο (fire blight), η ψώρα και το ωίδιο. Τα πουλιά διασπείρουν τους καρπούς, και σε μέρη όπως η Καλιφόρνια και η Τζώρτζια των ΗΠΑ ορισμένα είδη θεωρούνται χωροκατακτητικά, ενώ σε περιοχές της Αυστραλίας θεωρούνται ζιζάνια.

Χρήσεις και οφέλη για τη φύση

Ο πολτός των καρπών έχει ουδέτερη γεύση και χρησιμοποιείται σε ζελέ, ενώ οι σπόροι πρέπει να αποφεύγονται. Ο πυράκανθος προσφέρει πυκνή κάλυψη για φωλιές και κούρνιασμα των πουλιών, άνθη για τις μέλισσες και καρπούς που τρέφουν τα πουλιά τον χειμώνα.

Συχνές ερωτήσεις

Πότε κλαδεύεται ο πυράκανθος;Μετά την ανθοφορία, τον Ιούνιο–Ιούλιο, και με ελαφρύ κλάδεμα τον Φεβρουάριο. Λόγω των αγκαθιών φοράμε χοντρά γάντια.
Πότε φυτεύεται ο πυράκανθος;Φυτεύουμε τα φυτά γλάστρας τον Οκτώβριο–Νοέμβριο ή τον Φεβρουάριο–Μάρτιο. Αν θέλουμε να καλύψει τοίχο, χρειάζεται στήριγμα.
Θέλει πολύ ήλιο ο πυράκανθος;Καρπίζει καλύτερα σε πλήρη ήλιο, αλλά ανέχεται και μερική σκιά.
Αντέχει στον παγετό ο πυράκανθος;Ναι, είναι ανθεκτικός και αντέχει ακόμη και γύρω στους -20 °C.
Πώς πολλαπλασιάζεται ο πυράκανθος;Με μοσχεύματα βλαστού, κυρίως Ιούνιο–Αύγουστο, ή με σπόρο.
Κάνει για φράχτη ο πυράκανθος;Ναι, είναι πυκνός, αγκαθωτός και αειθαλής, γι' αυτό χρησιμοποιείται συχνά ως φράχτης ή σε τοίχους.
Μετάβαση στην αρχήΜετάβαση στην αρχή