Λωτός
Nelumbo nucifera · Nelumbonaceae
Επίσης: ινδικός λωτός, νελούμπο
Ο λωτός (γνωστός και ως ινδικός λωτός ή νελούμπο) είναι υδρόβιο φυτό με τεράστια φύλλα και αρωματικά άνθη που ξεπερνούν τα 20 cm. Θέλει πλήρη ήλιο, ήρεμο και ζεστό νερό και αρκετό χώρο για να απλωθεί. Στο κλίμα μας αντέχει σε εξωτερικό χώρο, αρκεί τα ριζώματα να μένουν προστατευμένα το χειμώνα.
- Φως
- Πλήρης ήλιος
- Πότισμα
- Υδρόβιο
- Υγρασία
- Υψηλή
- Θερμοκρασία
- 23–27 °C, ελάχ. -15 °C
- Δυσκολία
- Μέτριας δυσκολίας
- Ύψος
- 0,9–1,8 m
Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους
Ημερολόγιο για κλίμα Μεσογειακό.
Πώς είναι ο λωτός
Ο λωτός (Nelumbo nucifera, οικογένεια Nelumbonaceae) είναι πολυετές ριζωματώδες υδρόβιο φυτό. Φύλλα και άνθη βγαίνουν κατευθείαν από το ρίζωμα και φτάνουν συνολικά σε ύψος 90 έως 180 cm.
Τα φύλλα είναι μεγάλα, στρογγυλά, κηρώδη, πράσινα, 45 έως 90 cm σε διάμετρο, με τον μίσχο στο κέντρο. Επιπλέουν ή υψώνονται πάνω από το νερό σε ψηλούς μίσχους, και τα χείλη τους συχνά κυματίζουν.
Τα άνθη είναι κυπελλοειδή, αρωματικά, ροζ ή λευκά, 20 έως 30 cm σε πλάτος, πάνω σε στητούς μίσχους πάνω από το φύλλωμα. Κάθε άνθος διαρκεί περίπου τρεις μέρες: ανοίγει το πρωί και κλείνει το βράδυ. Στη θέση του μένει ένα αντεστραμμένο κωνικό δοχείο σαν κεφαλή ντους, με τους καρπούς σαν ξηρούς καρπούς στην επίπεδη επιφάνειά του.
Στη φύση φυτρώνει σε πεδιάδες και δέλτα αργών ποταμών, σε ρηχές λίμνες με λασπώδη, πλούσιο πυθμένα. Το φυσικό του εύρος είναι ευρύ στην Ασία, από την περιοχή του Αμούρ ως την Ινδία, το Ιράν και την Κασπία.
Καλλιέργεια και φροντίδα
Φως και θέση
Χρειάζεται πλήρη ήλιο. Διάλεξε σημείο προφυλαγμένο από αέρα και κυματισμό του νερού. Η ιδανική θερμοκρασία είναι 23 έως 27 °C, και ο λωτός ανθίζει από τον Ιούνιο ως τον Αύγουστο.
Νερό και υγρασία
Είναι υδρόβιο φυτό: ζει σε ήρεμο, στάσιμο νερό βάθους περίπου 30 cm έως 2 m. Το βαθύτερο νερό προστατεύει τα ριζώματα σε ψυχρά κλίματα. Δεν αντέχει καθόλου την ξηρασία, οπότε η στάθμη πρέπει να παραμένει σταθερή το καλοκαίρι. Προτιμά υψηλή υγρασία.
Υπόστρωμα και επανατοποθέτηση
Θέλει βαριά, πλούσια σε οργανική ύλη πηλώδη γη ή λασπώδες χώμα λίμνης. Σε δοχείο βάλε κηπαίο πηλό χωρίς φρέσκο κομπόστ και σκέπασέ τον με χαλίκι.
Κάθε 1 έως 2 χρόνια, τον Μάρτιο ή τον Απρίλιο, χώρισε και ξαναφύτεψε τα ριζώματα. Οι άκρες ανάπτυξης σπάνε εύκολα, γι' αυτό χειρίσου τες με προσοχή.
Λίπανση
Η περίοδος λίπανσης είναι από τον Απρίλιο ως τον Ιούλιο, δηλαδή όσο το φυτό αναπτύσσεται και ανθίζει.
Φύτευση
Φύτεψε τμήμα ριζώματος με τουλάχιστον έναν οφθαλμό (μάτι), οριζόντια μέσα στη λάσπη. Ο κατάλληλος καιρός είναι τα τέλη της άνοιξης, τον Απρίλιο ή τον Μάιο, όταν το νερό έχει ζεσταθεί πάνω από 13 °C περίπου.
Κλάδεμα
Το φύλλωμα ξεραίνεται το φθινόπωρο και το φυτό ξαναβγαίνει από το ρίζωμα. Τον Νοέμβριο κόψε τα ξερά φύλλα και τους μίσχους.
Χειμώνας
Ο λωτός θεωρείται ανθεκτικός στον παγετό: αντέχει έως περίπου -15 °C, ενώ η τυπική ελάχιστη θερμοκρασία του χειμώνα εδώ είναι γύρω στους -6 °C. Παρ' όλα αυτά, από τον Δεκέμβριο ως τον Φεβρουάριο το φυτό ξεκουράζεται και τα ριζώματα χρειάζονται προστασία.
Κράτα τα ριζώματα κάτω από νερό που δεν παγώνει ως τις ρίζες. Τα δοχεία μετακίνησέ τα σε βαθύτερο νερό ή σε χώρο χωρίς παγετό, ή φύλαξε τα ριζώματα δροσερά και υγρά.
Πολλαπλασιασμός
Ο πιο απλός τρόπος είναι η διαίρεση των ριζωμάτων τον Μάρτιο ή τον Απρίλιο. Μπορείς να πολλαπλασιάσεις και από σπόρο: σπορά σε εσωτερικό χώρο τον Φεβρουάριο ή τον Μάρτιο, και σε εξωτερικό τον Μάρτιο ή τον Απρίλιο.
Προσοχή: απλώνεται δυναμικά
Τα ριζώματα εξαπλώνονται επιθετικά και μπορούν να καταλάβουν ολόκληρη ρηχή λίμνη. Φύτεψέ τον σε καλάθια ή σε δοχεία για να τον περιορίσεις.
Συγκομιδή και χρήσεις
Η συγκομιδή γίνεται τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο. Σπόροι, ριζώματα, φύλλα, άνθη και στολόνες τρώγονται ευρέως στις κουζίνες της Ασίας: τα ριζώματα κόβονται σε φέτες για τηγανητά και σούπες, οι σπόροι τρώγονται φρέσκοι ή αποξηραμένοι. Τα αποξηραμένα δοχεία των σπόρων χρησιμοποιούνται σε διακοσμητικές συνθέσεις.
Χρησιμοποιείται επίσης παραδοσιακά στη λαϊκή ιατρική. Τα άνθη επισκέπτονται οι μέλισσες και τους σπόρους τρώνε άγρια ζώα.














































































