Yucca elephantipes
Yucca gigantea · Asparagaceae
Επίσης: γιούκα ελεφαντίπες
Η Yucca elephantipes, γνωστή και ως γιούκα ή γιούκα ελεφαντίπες (Yucca gigantea), είναι αειθαλής θάμνος με χοντρό κορμό και ρόδακες από σκληρά φύλλα. Στις ελληνικές συνθήκες καλλιεργείται ως φυτό εσωτερικού χώρου, επειδή δεν αντέχει τον παγετό. Είναι εύκολη στη φροντίδα και ανέχεται καλά την ξηρασία.
- Φως
- Πλήρης ήλιος, Φωτεινό έμμεσο φως
- Πότισμα
- Χαμηλές
- Υγρασία
- Χαμηλή
- Θερμοκρασία
- 21–32 °C, ελάχ. 5 °C
- Δυσκολία
- Εύκολο
- Ύψος
- 0,6–2,5 m
Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους
Ημερολόγιο για φυτό εσωτερικού χώρου σε κλίμα Μεσογειακό.
Πώς είναι το φυτό
Η Yucca elephantipes είναι όρθιος, συχνά πολυκάρφος θάμνος ή μικρό δέντρο, με παχύ, πρησμένο κορμό στη βάση και ρόδακες φύλλων στις άκρες των βλαστών. Τα φύλλα είναι πράσινα, σκληρά, δερματώδη, ξιφοειδή και χωρίς αγκάθια. Έχουν μήκος 30-120 cm, μαλακή άκρη και ακέραια ή ελαφρά οδοντωτά άκρα.
Στη φύση φτάνει τα 4,5-9 m, ενώ σε εσωτερικό χώρο συνήθως μένει στα 60-250 cm. Αναπτύσσεται γρήγορα. Κατάγεται από το Μεξικό (κυρίως ανατολικά και νότια) και την Κεντρική Αμερική, από το Μπελίζ και τη Γουατεμάλα ως τον Παναμά, όπου οι πεδιάδες είναι ζεστές, ημίξηρες έως εποχικά ξηρές.
Τα άνθη είναι κρεμώδη-λευκά, κωδωνοειδή και κρεμαστά, σε ψηλούς όρθιους στάχεις, από αργά την άνοιξη ως το καλοκαίρι (συνήθως Ιούνιο-Αύγουστο). Μέσα στο σπίτι σπάνια ανθίζει. Οι καρποί είναι οβάλ, καστανοί και σαρκώδεις, έως 2,5 cm.
Καλλιέργεια και φροντίδα
Φως και θέση
Προτιμά πλήρη ήλιο. Σε εσωτερικό χώρο δώστε της φωτεινή θέση, αν και ανέχεται και μερική σκιά. Όταν το φως δεν αρκεί, η ανάπτυξη γίνεται μακριά, αδύναμη και ωχρή· τότε μετακινήστε το φυτό σε πιο φωτεινό σημείο.
Η ιδανική θερμοκρασία είναι 21-32 °C. Στο σπίτι μπορεί να μείνει σε γλάστρα, ενώ ταιριάζει και σε μπαλκόνι τους ζεστούς μήνες.
Πότισμα και υγρασία
Αφήστε το χώμα να στεγνώσει ανάμεσα στα ποτίσματα. Το υπερβολικό νερό προκαλεί σήψη των ριζών, ιδιαίτερα στα μεγαλύτερα φυτά, και η γιούκα αντέχει καλά την ξηρασία. Τους μήνες Ιούνιο έως Αύγουστο χρειάζεται λίγο περισσότερο νερό, πάντα όμως με στέγνωμα του υποστρώματος ανάμεσα στα ποτίσματα.
Οι άκρες των φύλλων που καφετιάζουν δείχνουν συχνά στεγνές ρίζες ή φθόριο στο νερό. Ποτίζετε βαθιά αλλά αραιά και χρησιμοποιήστε φιλτραρισμένο νερό. Η υγρασία του αέρα δεν την απασχολεί· προτιμά χαμηλή.
Χώμα και αλλαγή γλάστρας
Χρειάζεται υπόστρωμα με άριστη αποστράγγιση. Μια καλή μίξη είναι ένα μέρος κοινό φυτόχωμα και τρία μέρη περλίτη ή άμμου. Ταιριάζουν αμμώδη, χαλικώδη ή πηλώδη εδάφη με pH περίπου 6-8.
Οι ρίζες είναι χοντρές και σαρκώδεις και σαπίζουν εύκολα σε υγρό χώμα, γι' αυτό η γλάστρα πρέπει να έχει τρύπες αποστράγγισης. Η αλλαγή γλάστρας γίνεται τον Απρίλιο ή τον Μάιο.
Λίπανση
Λιπαίνετε από τον Απρίλιο έως τον Σεπτέμβριο, δηλαδή στη διάρκεια της ενεργής ανάπτυξης. Τον Δεκέμβριο, τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο το φυτό ξεκουράζεται και δεν χρειάζεται λίπανση.
Κλάδεμα
Το κλάδεμα γίνεται τον Μάρτιο ή τον Απρίλιο. Αφαιρέστε τότε τα κατεστραμμένα τμήματα, για παράδειγμα όσα έχουν πληγεί από το κρύο.
Φύτευση
Στον κήπο μπορεί να φυτευτεί μόνο σε κλίματα χωρίς παγετό, σε πλήρη ήλιο και χαλικώδες έδαφος. Με τους χειμώνες που φτάνουν τους -6 °C, η ελάχιστη θερμοκρασία επιβίωσης των 5 °C δεν επαρκεί, άρα η γιούκα ανήκει σε γλάστρα και σε εσωτερικό χώρο. Αν τη βγάλετε έξω το καλοκαίρι, ο κατάλληλος χρόνος είναι ο Μάιος ή ο Ιούνιος.
Χειμώνας
Μπείτε σε εγρήγορση πριν η θερμοκρασία πέσει κάτω από περίπου 10 °C: φέρτε το φυτό μέσα και κρατήστε το μακριά από ρεύματα κρύου αέρα. Προστασία από το κρύο χρειάζεται από τον Νοέμβριο έως τον Μάρτιο. Αν η θερμοκρασία πέσει πολύ, εμφανίζεται ξήρανση των βλαστών· κρατήστε το φυτό πάνω από 10 °C και κλαδέψτε ό,τι έχει καταστραφεί.
Πολλαπλασιασμός
Πολλαπλασιάζεται με μοσχεύματα κορμού, με παραφυάδες από τη βάση και με σπόρο. Τα μοσχεύματα και οι παραφυάδες γίνονται από τον Μάιο ως τον Ιούλιο. Η σπορά σε εσωτερικό χώρο γίνεται τον Μάρτιο ή τον Απρίλιο.
Προβλήματα
Στα έντομα που τη χτυπούν συγκαταλέγονται τα κοκκοειδή, οι ψευδόκοκκοι, οι σκώροι και οι ρυγχοφόροι της γιούκα. Στις ασθένειες περιλαμβάνονται η σήψη ριζών και η κηλίδωση φύλλων.
Μαλακή, σάπια βάση κορμού: συνήθως από υπερβολικό πότισμα. Αφήστε το χώμα να στεγνώσει, βελτιώστε την αποστράγγιση και κόψτε τα σάπια τμήματα.
Καφέ άκρες φύλλων: ξερές ρίζες ή φθόριο στο νερό. Ποτίστε βαθιά αλλά αραιά με φιλτραρισμένο νερό.
Μακριά, ωχρή βλάστηση: λίγο φως. Μετακινήστε το φυτό σε φωτεινότερη θέση.
Χρήση
Στην Κεντρική Αμερική τα πέταλα των ανθέων, χωρίς τους πικρούς ανθήρες και τις ωοθήκες, βράζονται σύντομα και μαγειρεύονται σε παραδοσιακά πιάτα. Στο Ελ Σαλβαδόρ τρώγονται και οι τρυφερές κορυφές των βλαστών. Για την τοξικότητα των υπόλοιπων τμημάτων δείτε την ενότητα που ακολουθεί. Τα άνθη προσελκύουν κολίβρια και νυχτοπεταλούδες.
Ασφάλεια
Τοξικά για γάτες και σκύλους- Γάτες
- Τοξικό
- Σκύλοι
- Τοξικό
- Άλογα
- Τοξικό
Η γιούκα είναι τοξική για γάτες, σκύλους και άλογα, και ήπια τοξική για τον άνθρωπο. Τοξικά είναι οι ρίζες, τα φύλλα και ο χυμός, λόγω σαπωνινών. Στα κατοικίδια προκαλεί εμετό και μερικές φορές σιελόρροια. Στα άλογα μπορεί να προκαλέσει ηπατική νόσο. Στον άνθρωπο προκαλεί ναυτία, εμετό, διάρροια, πονοκέφαλο και ζάλη, ενώ ο χυμός μπορεί να ερεθίσει το δέρμα. Τα στοιχεία αυτά είναι μόνο ενημερωτικά και δεν αποτελούν κτηνιατρική ή ιατρική συμβουλή. Αν έχετε αμφιβολία, ρωτήστε κτηνίατρο ή γιατρό.
Πηγή: ASPCA Toxic and Non-Toxic Plants, North Carolina Extension Gardener Plant Toolbox





































































































