Μετάβαση στο περιεχόμενο
Μετάβαση στο υποσέλιδο

Impatiens walleriana

Balsaminaceae

Το Impatiens walleriana, γνωστό και ως ιμπάτιενς ή ανυπόμονο, ανθίζει πλούσια από τα τέλη της άνοιξης ως τον πρώτο παγετό. Είναι εύκολο φυτό για γλάστρες, ζαρντινιέρες και σκιερές γωνιές, αλλά δεν αντέχει ούτε το χειμωνιάτικο κρύο ούτε το στέγνωμα του καλοκαιριού.

Φως
Ημισκιά, Σκιά
Πότισμα
Υψηλές
Υγρασία
Μέτρια
Θερμοκρασία
15–25 °C, ελάχ. 5 °C
Δυσκολία
Εύκολο
Ύψος
20–50 cm

Φροντίδα καθ' όλη τη διάρκεια του έτους

Ημερολόγιο για φυτό εσωτερικού χώρου σε κλίμα Μεσογειακό.

Σπορά σε εσωτερικό χώροΜεταφύτευση στο έδαφοςΜεταφύτευσηΚλάδεμαΠολλαπλασιασμόςΛίπανσηΠερισσότερο πότισμαΑνθοφορίαΠροστασία από τον παγετόΠερίοδος ληθάργου
Πότε να το κάνετεΠερίοδος ληθάργουΤρέχων μήνας

Πώς είναι το φυτό

Το Impatiens walleriana ανήκει στις Βαλσαμίνες (Balsaminaceae) και κατάγεται από την Ανατολική Αφρική, από την Κένυα και την Τανζανία νότια ως το Μαλάουι, τη Μοζαμβίκη και τη Ζιμπάμπουε. Στη φύση ζει συνήθως σε υγρά, σκιερά σημεία του τροπικού δάσους και κατά μήκος ρυακιών.

Είναι ποώδες, πολυετές φυτό με πυκνό, θαμνώδες σχήμα και ζουμερούς βλαστούς. Φτάνει περίπου 15 έως 60 cm σε ύψος και πλάτος και μεγαλώνει γρήγορα. Τα φύλλα είναι ωοειδή έως ελλειπτικά, λεπτοδοντωτά, 3–8 cm, ανοιχτοπράσινα έως σκούρα και συχνά με μπρούντζινη ή κοκκινωπή απόχρωση στην κάτω πλευρά.

Τα άνθη είναι επίπεδα, με πέντε πέταλα και σπιρούνι, 2–5 cm σε διάμετρο. Υπάρχουν απλά και διπλά, σε λευκό, ροζ, κόκκινο, πορτοκαλί, μοβ και πολύχρωμες παραλλαγές. Ανθίζουν από τον Μάιο ως τον Οκτώβριο. Ο καρπός είναι ραβδωτή, ζουμερή κάψα που σκάει απότομα όταν ωριμάσει και εκτοξεύει τους σπόρους.

Καλλιέργεια και φροντίδα

Φως και θέση

Προτιμά ημισκιά έως σκιά. Ήλιο αντέχει μόνο αν ποτίζεται άφθονα, αλλιώς τα φύλλα καίγονται. Στο κλίμα με ζεστά, ξηρά καλοκαίρια διαλέξτε σκιερό μπαλκόνι, βεράντα ή φωτεινό δωμάτιο χωρίς άμεσο ήλιο.

Η ιδανική θερμοκρασία είναι 15–25 °C. Το φυτό δεν αντέχει παγετό και η χαμηλότερη θερμοκρασία που επιβιώνει είναι περίπου 5 °C, γι' αυτό εδώ καλλιεργείται κυρίως σε γλάστρα και μεταφέρεται μέσα τον χειμώνα. Ταιριάζει σε γλάστρες και ζαρντινιέρες στο μπαλκόνι.

Πότισμα και υγρασία

Χρειάζεται πολύ νερό και έχει χαμηλή αντοχή στην ξηρασία. Κρατήστε το χώμα ομοιόμορφα υγρό, ιδιαίτερα από τον Μάιο ως τον Σεπτέμβριο, όταν οι ανάγκες αυξάνονται. Στη ζέστη μαραίνεται γρήγορα.

Το υπερβολικό πότισμα όμως προκαλεί σήψη, οπότε η γλάστρα πρέπει να έχει καλή αποστράγγιση και να μη μένει νερό στο πιατάκι. Η υγρασία του αέρα καλό είναι να είναι μέτρια.

Χώμα και μεταφύτευση

Ταιριάζει υγρό χώμα με καλή αποστράγγιση, εμπλουτισμένο με οργανική ύλη, είτε πλούσιο σε χούμο είτε αργιλοαμμώδες. Αν χρειάζεται μεταφύτευση, το κατάλληλο διάστημα είναι Μάρτιος–Απρίλιος.

Λίπανση

Λιπαίνετε από τον Απρίλιο ως τον Αύγουστο, την περίοδο της ανάπτυξης και της άνθισης.

Κλάδεμα

Όταν τα φυτά γίνουν ψηλά και αραιά στα τέλη του καλοκαιριού, κόψτε τα κατά το ένα τρίτο περίπου, τον Αύγουστο. Έτσι ανανεώνεται η άνθιση.

Φύτεμα

Φυτέψτε σε σκιερό παρτέρι ή γλάστρα τον Απρίλιο–Μάιο, αφού περάσει ο κίνδυνος παγετού. Για σπορά σε εσωτερικό χώρο, ο κατάλληλος καιρός είναι ο Ιανουάριος–Φεβρουάριος.

Διαχείμαση

Το φυτό δεν είναι ανθεκτικό στο ψύχος. Για να το κρατήσετε, φυλάξτε τις γλάστρες σε φωτεινό δωμάτιο χωρίς παγετό ή πάρτε μοσχεύματα πριν από τον χειμώνα.

Πολλαπλασιασμός

Πολλαπλασιάζεται με σπόρο και με μοσχεύματα βλαστού. Τα μοσχεύματα γίνονται τον Μάιο, τον Ιούνιο και τον Ιούλιο. Η σπορά γίνεται μέσα στο σπίτι τον Ιανουάριο–Φεβρουάριο.

Προβλήματα

Αν το φυτό μαραθεί στη ζέστη, συνήθως το χώμα έχει στεγνώσει: ποτίστε βαθιά και σκιάστε το.

Αν τα φύλλα κιτρινίσουν και οι βλαστοί σαπίσουν, η αιτία είναι υπερβολικό πότισμα ή περονόσπορος του ιμπάτιενς. Μειώστε το πότισμα, βελτιώστε τον αερισμό και απομακρύνετε τα προσβεβλημένα φυτά. Η ψηλόλιγνη, αραιή ανάπτυξη διορθώνεται με κόψιμο κατά το ένα τρίτο.

Πιθανά παράσιτα είναι οι αφίδες, η ερυθρά αράχνη, οι αλευρώδεις και οι θρίπες. Από ασθένειες εμφανίζονται περονόσπορος, σήψη ριζών και βοτρύτης.

Για το φυτό σας

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο φως χρειάζεται το Impatiens walleriana;Προτιμά ημισκιά έως σκιά. Ήλιο αντέχει μόνο με άφθονο πότισμα, αλλιώς τα φύλλα καίγονται.
Κάθε πότε ποτίζεται το ιμπάτιενς;Το χώμα πρέπει να μένει ομοιόμορφα υγρό, ιδιαίτερα από τον Μάιο ως τον Σεπτέμβριο. Το υπερβολικό νερό όμως προκαλεί σήψη.
Γιατί μαραίνεται το ανυπόμονο το καλοκαίρι;Συνήθως φταίει το στεγνό χώμα στη ζέστη. Ποτίστε βαθιά και βάλτε το σε σκιερή θέση.
Πότε φυτεύεται το Impatiens walleriana;Φυτέψτε τον Απρίλιο–Μάιο, όταν έχει περάσει ο κίνδυνος παγετού, σε σκιερό παρτέρι ή γλάστρα.
Αντέχει το ιμπάτιενς τον χειμώνα;Όχι, δεν αντέχει τον παγετό. Φυλάξτε τις γλάστρες σε φωτεινό δωμάτιο χωρίς παγετό ή πάρτε μοσχεύματα.
Πώς πολλαπλασιάζεται;Με σπόρο, που σπέρνεται μέσα στο σπίτι τον Ιανουάριο–Φεβρουάριο, ή με μοσχεύματα βλαστού τον Μάιο–Ιούλιο.
Μετάβαση στην αρχήΜετάβαση στην αρχή