Με λίγα λόγια
- Κρατήστε τη σχετική υγρασία μεταξύ 40 και 60%. Ένα υγρόμετρο κοστίζει γύρω στα 10 € και είναι η φθηνότερη επένδυση σε υγιεινό σπίτι.
- Στους 21 °C και με υγρασία 60%, ιδρώνει κάθε επιφάνεια πιο κρύα από 13 °C. Γι' αυτό οι σταγόνες πιάνουν στο τζάμι και στις γωνίες του εξωτερικού τοίχου.
- Αερίζετε απότομα: παράθυρο ορθάνοιχτο για πέντε ως δέκα λεπτά, τέσσερις φορές την ημέρα. Το μισάνοιχτο παράθυρο είναι η χειρότερη επιλογή.
- Μια τετραμελής οικογένεια βγάζει στην ατμόσφαιρα δέκα ως δώδεκα λίτρα νερό κάθε μέρα.
Ξεκινάμε από το πού βρίσκει το νερό τον δρόμο του μέσα στο σπίτι.
Τι θα βρείτε σε αυτό το άρθρο:
Από πού έρχεται το νερό
Η υγρασία δεν μπαίνει στα δωμάτια από έξω, την παράγετε εσείς. Ένας ενήλικας αποβάλλει με την αναπνοή και τον ιδρώτα γύρω στο 1,5 λίτρο την ημέρα. Προσθέστε το μαγείρεμα, το ντους, το πλύσιμο των πιάτων και τις γλάστρες.
- Αναπνοή και εφίδρωση: 1 ως 1,5 λίτρο ανά άτομο την ημέρα
- Μαγείρεμα και πιάτα: 0,5 ως 1 λίτρο
- Ένα ντους: 0,3 λίτρα
- Στέγνωμα μιας πλυντηριάς ρούχων: 2 ως 3 λίτρα
- Δέκα φυτά εσωτερικού χώρου: γύρω στο 1 λίτρο
Τέσσερα άτομα φορτώνουν λοιπόν το σπίτι με πάνω από δέκα λίτρα καθημερινά. Αυτό το νερό πρέπει να βγει έξω, αλλιώς συμπυκνώνεται στο πιο κρύο σημείο που θα βρει.
Ποια νούμερα να προσέχετε
Πάρτε ένα υγρόμετρο και βάλτε το στη μέση του δωματίου, όχι στο περβάζι ούτε δίπλα στο σώμα. Μετά αρκεί να παρακολουθείτε δύο τιμές.
- Σχετική υγρασία 40 ως 60%, τον χειμώνα μάλλον προς το κάτω όριο
- Σαλόνι 20 ως 22 °C, υπνοδωμάτιο 18 ως 20 °C, μπάνιο 24 °C
Κάτω από 30% ξεραίνονται οι βλεννογόνοι και σκάει το ξύλινο έπιπλο. Πάνω από 60% βολεύονται τα ακάρεα και η μούχλα. Ανάμεσα στα δύο όρια έχετε καλό περιθώριο, μόνο που πρέπει να το κρατήσετε και τον Ιανουάριο, όταν τα παράθυρα μένουν ερμητικά κλειστά επειδή έξω φυσάει.
Γιατί ιδρώνουν τα τζάμια
Ο ζεστός αέρας σηκώνει περισσότερους υδρατμούς από τον κρύο. Μόλις πέσει πάνω σε ψυχρή επιφάνεια ψύχεται και το περίσσευμα μένει εκεί. Η θερμοκρασία στην οποία συμβαίνει αυτό λέγεται σημείο δρόσου.
Σε δωμάτιο στους 21 °C τα νούμερα δείχνουν κάπως έτσι. Αριστερά η σχετική υγρασία, δεξιά η θερμοκρασία της επιφάνειας πάνω στην οποία υγροποιείται το νερό:
- 40%: 7 °C
- 50%: 10 °C
- 60%: 13 °C
- 70%: 15 °C
Ένα παλιό αλουμινένιο κούφωμα χωρίς θερμοδιακοπή κατεβαίνει τη νύχτα άνετα στους 10 °C, ενώ ο τοίχος πίσω από την ντουλάπα μένει στους 14 °C. Συγκρίνετέ τα με τον πίνακα και καταλαβαίνετε αμέσως γιατί οι σταγόνες προσγειώνονται ακριβώς εκεί. Αν ρίξετε την υγρασία κατά δέκα μονάδες, το σημείο δρόσου πέφτει τρεις βαθμούς, και αυτό συνήθως αρκεί.
Πώς να αερίζετε
Το απότομο άνοιγμα αλλάζει τον αέρα χωρίς να προλάβει να κρυώσει η τοιχοποιία. Ανοίξτε διάπλατα και κλείστε το αργότερο σε δέκα λεπτά. Κατεβάστε όσο είστε σε αυτή τη φάση τον θερμοστάτη, για να μη ζεσταίνετε τον δρόμο.
- Το πρωί μόλις ξυπνήσετε, γιατί στην κρεβατοκάμαρα η υγρασία κορυφώνεται μετά τη νύχτα
- Αμέσως μετά το ντους και μετά το μαγείρεμα
- Το απόγευμα και πριν πέσετε για ύπνο
Ακόμη γρηγορότερο είναι το ρεύμα ανάμεσα σε δύο αντικριστά παράθυρα, όπου φτάνουν τρία λεπτά. Αντίθετα, το μισάνοιχτο φύλλο είναι παγίδα: ανανεώνει ελάχιστο αέρα και σε αντάλλαγμα παγώνει την περιμετρική λαμπά γύρω από το κούφωμα, ακριβώς ως τη θερμοκρασία που υγροποιεί. Εκεί ξεπετάγεται πρώτα και η μαυρίλα.
Πού ξεκινά η μούχλα
Ψάξτε τα σημεία όπου ο τοίχος είναι πιο κρύος από το γύρω του. Συνήθως είναι η γωνία στον εξωτερικό τοίχο, το κενό ανάμεσα στην ντουλάπα και την τοιχοποιία, η λαμπά του παραθύρου, η κόχη πίσω από το κομοδίνο και το ταβάνι του μπάνιου. Στα ισόγεια και στα διαμερίσματα με βόρειο προσανατολισμό όλα αυτά έρχονται νωρίτερα.
- Τραβήξτε τα έπιπλα 5 ως 10 cm μακριά από τον ψυχρό τοίχο
- Στη γωνία μην κολλάτε κλειστή ντουλάπα, βάλτε ανοιχτή ραφιέρα
- Ανεβάστε τη συρταριέρα του εξωτερικού τοίχου σε πόδια, ώστε να περνάει αέρας και από κάτω
- Το πρωί ξεσκεπάστε το κρεβάτι, γιατί και το στρώμα κρατάει υγρασία
Τον μαύρο λεκέ ποτέ μην τον βάφετε από πάνω. Το χρώμα τον κρύβει για λίγες βδομάδες και μετά ξαναβγαίνει, αφού η αιτία έμεινε ανέγγιχτη. Πρώτα ισορροπήστε υγρασία και θερμοκρασία, μετά περάστε την επιφάνεια με μυκητοκτόνο και μόνο στο τέλος πιάστε το πινέλο.
Αφυγραντήρας
Η συσκευή ρουφάει τον αέρα, του παίρνει το νερό σε ένα δοχείο και τον επιστρέφει πιο στεγνό. Βοηθάει σε σπίτι όπου ο αερισμός δεν κατεβάζει την υγρασία κάτω από 60%: σε ημιυπόγειο δωμάτιο, σε μπάνιο χωρίς παράθυρο, σε διαμέρισμα μετά από ανακαίνιση ή ζημιά από νερό. Δοκιμάστε πρώτα τη λειτουργία αφύγρανσης που έχουν σχεδόν όλα τα κλιματιστικά, γιατί ίσως τη λύση την έχετε ήδη στον τοίχο.
Προσοχή στο νούμερο της απόδοσης. Ο κατασκευαστής γράφει λίτρα ανά 24 ώρες μετρημένα στους 30 °C και σε υγρασία 80%, δηλαδή σε τροπικές συνθήκες. Σε σαλόνι με 55% και 21 °C η μηχανή βγάζει περίπου το ένα τρίτο από όσα υπόσχεται, οπότε για είκοσι τετραγωνικά υπολογίστε μοντέλο των 10 ως 12 λίτρων.
- Καταφέρνει αυτό που δεν προλαβαίνει ο αερισμός
- Τα περισσότερα μοντέλα στεγνώνουν και την μπουγάδα
- Κατανάλωση 200 ως 500 W, δηλαδή 0,05 ως 0,12 € την ώρα
Αρνητικά:
- Θόρυβος 40 ως 50 dB, στο υπνοδωμάτιο τη νύχτα ενοχλεί
- Αδειάζετε το δοχείο κάθε μέρα ή περνάτε λάστιχο στην αποχέτευση
- Δεν αντικαθιστά τον αερισμό, καθαρό αέρα δεν φέρνει
Συμπιεστής ή ροτόρ;
Η διαφορά είναι μία και την κρίνει η θερμοκρασία του χώρου. Το μοντέλο με συμπιεστή ρίχνει τους υδρατμούς πάνω σε κρύο στοιχείο, άρα χρειάζεται ζεστασιά τριγύρω. Κάτω από 15 °C η απόδοσή του πέφτει γρήγορα και το στοιχείο παγώνει.
Ο τύπος με ροτόρ δεσμεύει το νερό σε αφυγραντικό υλικό και δουλεύει ακόμη και στον 1 °C. Θα πληρώσετε παραπάνω και θα καταναλώσει λίγο περισσότερο ρεύμα, αλλά σε κρύο γκαράζ, σε εξοχικό ή σε αποθήκη είναι ο μόνος χρήσιμος.
- Θερμαινόμενο σπίτι πάνω από 15 °C: συμπιεστής
- Υπόγειο, γκαράζ, κλειστό εξοχικό: ροτόρ
Στέγνωμα των ρούχων
Μια πλυντηριά αφήνει στο σπίτι δύο ως τρία λίτρα νερό. Αν την απλώσετε στο σαλόνι με τα παράθυρα κλειστά, το υγρόμετρο ξεπερνάει το 70% και το σημείο δρόσου ανεβαίνει στους 15 °C. Οι σταγόνες στο τζάμι είναι τότε σίγουρες.
Όταν δεν υπάρχει άλλη επιλογή, απλώστε σε ένα μόνο δωμάτιο, κλείστε την πόρτα του και αφήστε να δουλεύει αφυγραντήρας ή μισάνοιχτο παράθυρο. Το στεγνωτήριο με αντλία θερμότητας μαζεύει τα συμπυκνώματα σε δοχείο και δεν δίνει τίποτα στην ατμόσφαιρα.
Πότε χρειάζεστε ειδικό
Τις περισσότερες περιπτώσεις τις λύνετε μόνοι σας αλλάζοντας συνήθειες. Υπάρχουν όμως καταστάσεις όπου την αιτία τη φέρνει το ίδιο το κτίριο και ο αερισμός δεν τη νικάει.
- Ο υγρός λεκές μεγαλώνει από το πάτωμα προς τα πάνω, δηλαδή ανερχόμενη υγρασία
- Η μούχλα καλύπτει πάνω από μισό τετραγωνικό μέτρο
- Οι σταγόνες τρέχουν ακόμη και με υγρασία κάτω από 50%
- Ο λεκές βρέχεται μετά από βροχή, που δείχνει εισροή νερού
Σε τέτοια περίπτωση ζητήστε θερμογραφικό έλεγχο. Δείχνει τις θερμογέφυρες στον τοίχο και θα ξέρετε αν το θέμα είναι η μόνωση, τα κουφώματα ή μια κακοτεχνία. Δοκιμάστε πάντως και το απλό: αφήστε ένα βράδυ ανοιχτό το καλοριφέρ στο δωμάτιο που μένει πάντα κλειστό και δείτε τι λέει το υγρόμετρο το πρωί.
