Με λίγα λόγια
- Τη σκληρότητα την ορίζει κυρίως το βάρος: Μέτρια μαλακό (H2) ως τα 70 κιλά, Μέτρια σκληρή (H3) από 70 ως 90 και Σκληρό (H4) πάνω από 90 κιλά.
- Αν κοιμάστε στο πλάι, πάρτε μαλακότερο στρώμα με ζώνες, ανάσκελα μέτριο, μπρούμυτα σκληρότερο και με πόνο στη μέση Μέτρια σκληρή (H3).
- Ο αφρός HR κάνει για τους περισσότερους, τα ανεξάρτητα ελατήρια για ζευγάρια με διαφορετικό βάρος και για όσους ζεσταίνονται τη νύχτα.
- Σε μήκος το στρώμα πρέπει να σας ξεπερνά κατά 20 εκ., οπότε τα 190 εκ. που έχουν ακόμη πολλά ελληνικά κρεβάτια φτάνουν μόνο ως το 1,70 μ. ανάστημα.
Ξεκινάμε από τη σκληρότητα, γιατί τον λάθος βαθμό δεν τον διορθώνει ούτε το ακριβότερο υλικό.
Τι θα βρείτε στο άρθρο:
- Σκληρό ή μαλακό στρώμα;
- Στο πλάι, ανάσκελα ή μπρούμυτα;
- Τι στρώμα να διαλέξω για τη μέση;
- Ποιο είναι το καλύτερο στρώμα ύπνου;
- Στρώμα με ελατήρια ή χωρίς;
- Πόσο ψηλό πρέπει να είναι το στρώμα;
- Τι διαστάσεις να διαλέξετε;
- Τι βάζουμε κάτω από το στρώμα;
- Στρώμα για αλλεργικούς
- Συχνές ερωτήσεις
- Πριν αγοράσετε στρώμα
Σκληρό ή μαλακό στρώμα;
Τη σκληρότητα διαλέξτε την ανάλογα με το βάρος σας. Οι ελληνικοί κατασκευαστές τη δηλώνουν με λέξεις, από μαλακό ως πολύ σκληρό, με ενδιάμεσες διαβαθμίσεις όπως το «μέτριο προς σκληρό». Στο φίλτρο του καταλόγου μας θα τη βρείτε σε πέντε βαθμούς: Μαλακό (H1), Μέτρια μαλακό (H2), Μέτρια σκληρή (H3), Σκληρό (H4) και Επιπλέον σκληρό (H5). Εκεί τα περισσότερα στρώματα είναι H2 ή H3, ενώ σκληρά (H4) υπάρχουν λίγα.
| Σκληρότητα | Βάρος | Για ποιον |
|---|---|---|
| Μέτρια μαλακό (H2) | έως 70 κιλά περίπου | ελαφρύτερα άτομα, ύπνος στο πλάι |
| Μέτρια σκληρή (H3) | 70 έως 90 κιλά | άτομα μέτριας σωματοδομής, ύπνος ανάσκελα |
| Σκληρό (H4) | πάνω από 90 κιλά | βαρύτερα άτομα, ύπνος μπρούμυτα |
Ο πίνακας ισχύει ενδεικτικά, γιατί η σκληρότητα δεν είναι τυποποιημένη. Το «μέτριο» μιας μάρκας αντιστοιχεί συχνά στο H2 μιας άλλης, γι' αυτό σε κάθε μοντέλο κοιτάξτε για ποιο βάρος προορίζεται και όχι μόνο την ένδειξη της ετικέτας. Αν πέφτετε στο όριο ανάμεσα σε δύο βαθμούς, αποφασίζει η στάση στην οποία κοιμάστε περισσότερο.
Στο πλάι, ανάσκελα ή μπρούμυτα;
Όταν κοιμάστε στο πλάι, ο ώμος και η λεκάνη βυθίζονται στο στρώμα. Ένας μαλακότερος πυρήνας υποχωρεί κάτω από το βάρος τους, έτσι η σπονδυλική στήλη μένει ίσια. Βοηθούν και οι ζώνες (στην ετικέτα συνήθως «7 ζώνες»), δηλαδή μαλακότερες λωρίδες στο ύψος των ώμων και των γοφών, που τις έχουν τα περισσότερα στρώματα αφρού και ανεξάρτητων ελατηρίων.
Ανάσκελα σας ταιριάζει η μέτρια σκληρότητα, που στηρίζει τη μέση και δεν την αφήνει να βουλιάξει. Μπρούμυτα χρειάζεστε σκληρότερο στρώμα, γιατί στο μαλακό η μέση σας κάνει καμάρα. Αποκοιμιέστε σε μία στάση και ξυπνάτε σε άλλη; Μετράει αυτή στην οποία περνάτε το μεγαλύτερο μέρος της νύχτας.
Τι στρώμα να διαλέξω για τη μέση;
Αν πονάει η μέση σας, ταιριάζει συνήθως ο βαθμός Μέτρια σκληρή (H3). Σε ισπανική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο ιατρικό περιοδικό The Lancet το 2003, 313 ενήλικες με χρόνιο πόνο στη μέση κοιμήθηκαν τρεις μήνες σε σκληρό ή σε μέτρια σκληρό στρώμα, και η δεύτερη ομάδα πονούσε λιγότερο. Στο Σκληρό (H4) πηγαίνετε μόνο αν ζυγίζετε πάνω από 90 κιλά. Η ένδειξη «ορθοπεδικό» δεν λέει πολλά. Σημασία έχει αν η σπονδυλική στήλη μένει ίσια στη στάση που κοιμάστε. Αν ο πόνος επιμένει, ρωτήστε γιατρό.
Ποιο είναι το καλύτερο στρώμα ύπνου;
Καλύτερο στρώμα για όλους δεν υπάρχει. Για τους περισσότερους η πιο σίγουρη επιλογή είναι ο αφρός HR. Τα ζευγάρια και όσοι ιδρώνουν τη νύχτα κοιμούνται συνήθως καλύτερα σε ανεξάρτητα ελατήρια, οι αλλεργικοί με μεγαλύτερο προϋπολογισμό σε λάτεξ. Σε πολλά ελληνικά στρώματα θα βρείτε και στρώση κοκοφοίνικα, που τα κάνει σκληρότερα.
Αφρός HR
Τα αρχικά HR σημαίνουν high resilience: πρόκειται για αφρό υψηλής ελαστικότητας με ανοιχτούς πόρους. Επανέρχεται γρήγορα στο σχήμα του, αερίζεται καλά και υπάρχει σε κάθε εύρος τιμών.
Πλεονεκτήματα
- Ακολουθεί το σώμα και ταυτόχρονα το στηρίζει
- Είναι αθόρυβος και ελαφρύς, οπότε το στρώμα γυρίζει εύκολα
- Έχει την καλύτερη σχέση ποιότητας και τιμής
Μειονεκτήματα
- Ζεσταίνει περισσότερο από τα ελατήρια
- Οι φθηνοί αφροί βουλιάζουν μέσα σε λίγα χρόνια
Αφρός μνήμης
Ο αφρός μνήμης, γνωστός και ως memory foam ή visco, μαλακώνει με τη θερμότητα του σώματος και σιγά σιγά προσαρμόζεται σε αυτό. Στα περισσότερα στρώματα είναι μόνο η πάνω στρώση.
Πλεονεκτήματα
- Ανακουφίζει ώμους και γοφούς
- Απορροφά την κίνηση, έτσι δεν σας ξυπνά ο σύντροφός σας
Μειονεκτήματα
- Κρατάει ζέστη και τις καλοκαιρινές νύχτες μαλακώνει περισσότερο
- Αντιδρά αργά, οπότε γυρίζετε πιο δύσκολα
Λάτεξ
Ελαστικό υλικό από φυσικό ή συνθετικό καουτσούκ. Από όλους τους πυρήνες αντέχει περισσότερο και ανήκει στους ακριβότερους.
Πλεονεκτήματα
- Διαρκεί και πάνω από δέκα χρόνια
- Επανέρχεται αμέσως και κρατά το σχήμα του
- Το φυσικό λάτεξ αντιστέκεται σε βακτήρια και μούχλα
Μειονεκτήματα
- Υψηλότερη τιμή
- Το στρώμα είναι βαρύ
Ανεξάρτητα ελατήρια
Κάθε ελατήριο είναι ραμμένο στον δικό του υφασμάτινο θύλακα (pocket) και λειτουργεί ανεξάρτητα. Έτσι το στρώμα στηρίζει το σώμα σημειακά.
Πλεονεκτήματα
- Αερίζεται καλύτερα από όλους τους τύπους
- Δεν μεταφέρει την κίνηση, οπότε ταιριάζει σε ζευγάρια
- Αντέχει και πιο εύσωμα άτομα
Μειονεκτήματα
- Ζυγίζει περισσότερο και μετακινείται δυσκολότερα
- Ένα ποιοτικό στρώμα κοστίζει περισσότερο
Ελατήρια Bonnell
Τα συνδεδεμένα μεταξύ τους ελατήρια είναι η παλαιότερη και φθηνότερη κατασκευή. Αρκούν για βοηθητικό κρεβάτι ή για το δωμάτιο των επισκεπτών.
Πλεονεκτήματα
- Χαμηλή τιμή
- Καλός αερισμός
Μειονεκτήματα
- Κουνιούνται και μεταφέρουν την κίνηση
- Δεν δίνουν σημειακή στήριξη
Στρώμα με ελατήρια ή χωρίς;
Αν θέλετε κάτι αθόρυβο και ελαφρύ, που γυρίζει εύκολα, σας κάνει καλύτερα ένα στρώμα αφρού, χωρίς ελατήρια. Στο ζευγάρι όπου ο ένας ζυγίζει αρκετά περισσότερο από τον άλλον, στα εύσωμα άτομα και σε όσους ζεσταίνονται εύκολα κάτω από το πάπλωμα ταιριάζει καλύτερα ένα στρώμα με ανεξάρτητα ελατήρια.
| Ιδιότητα | Αφρός | Ανεξάρτητα ελατήρια |
|---|---|---|
| Αερισμός | πιο περιορισμένος, ο αφρός ζεσταίνει | ο καλύτερος από όλους τους τύπους |
| Βάρος | μικρότερο, γυρίζει εύκολα | μεγαλύτερο |
| Διάρκεια ζωής | 6 έως 8 χρόνια | 8 έως 10 χρόνια |
| Ταιριάζει σε | ύπνο στο πλάι, ελαφρύτερα άτομα | ζευγάρια με μεγάλη διαφορά βάρους, εύσωμα άτομα |
Ενδιάμεση λύση είναι τα υβριδικά στρώματα, όπου πάνω από τα ανεξάρτητα ελατήρια υπάρχει στρώση αφρού.
Πόσο ψηλό πρέπει να είναι το στρώμα;
Σε έναν ενήλικα αρκεί στρώμα με ύψος γύρω στα 20 εκ. Αν ζυγίζετε πάνω από 100 κιλά, προτιμήστε 22 έως 25 εκ., γιατί ένας ψηλότερος πυρήνας δεν βουλιάζει τόσο γρήγορα. Τα χαμηλότερα στρώματα, περίπου 15 εκ., ταιριάζουν περισσότερο σε παιδικό ή βοηθητικό κρεβάτι.
Σκεφτείτε και το ύψος ολόκληρου του κρεβατιού. Σηκώνεστε πιο άνετα όταν η επιφάνεια του στρώματος φτάνει περίπου στα γόνατα, συνήθως 50 έως 60 εκ. από το πάτωμα. Πριν διαλέξετε το ύψος του στρώματος, μετρήστε τον σκελετό και το τελάρο, για να ξέρετε πόσα εκατοστά μένουν.
Τι διαστάσεις να διαλέξετε;
Το στρώμα πρέπει να είναι τουλάχιστον 20 εκ. μακρύτερο από εσάς. Το μήκος των 190 εκ., συνηθισμένο ακόμη σε ελληνικά κρεβάτια, φτάνει ως το 1,70 μ. περίπου, ενώ τα 200 εκ. ως το 1,80 μ. Αν είστε ψηλότεροι, ζητήστε 210 ή 220 εκ., που αρκετοί Έλληνες κατασκευαστές φτιάχνουν κατά παραγγελία.
Σε πλάτος το μονό έχει συνήθως 90 εκ. και το ημίδιπλο 110 έως 130 εκ. Για δύο ενήλικες υπολογίστε τουλάχιστον 160 εκ., δηλαδή υπέρδιπλο. Το κλασικό διπλό των 140 ή 150 εκ. αφήνει στον καθένα λιγότερο χώρο από ένα μονό, ενώ στα 180 εκ. κανείς δεν καταλήγει στην άκρη.
Οι σύντροφοι με διαφορετικό βάρος δεν χρειάζεται να κάνουν συμβιβασμούς. Σε κρεβάτι 180 εκ. χωρούν δύο ξεχωριστά στρώματα 90 × 200 εκ. και το καθένα μπορεί να έχει άλλη σκληρότητα. Αν σας ενοχλεί η χαραμάδα ανάμεσά τους, καλύψτε τα με ένα ενιαίο ανώστρωμα.
Τι βάζουμε κάτω από το στρώμα;
Κάτω από το στρώμα βάλτε βάση που το αφήνει να αναπνέει, συνήθως τελάρο με τάβλες. Ο αφρός και το λάτεξ θέλουν πυκνές τάβλες. Στα ελληνικά καταστήματα θα δείτε ορθοπεδικά τελάρα με 13, 17 ή 19 τάβλες, και όσο περισσότερες έχουν, τόσο πιο ομοιόμορφα στηρίζουν. Πάνω σε ενιαία σανίδα ή απευθείας στο πάτωμα η υγρασία εγκλωβίζεται κάτω από τον αφρό και ο πυρήνας μουχλιάζει.
Το στρώμα με ανεξάρτητα ελατήρια αντέχει και πιο συμπαγή βάση, αρκεί να αερίζεται από κάτω. Το ρυθμιζόμενο τελάρο, που σηκώνει το κεφάλι ή τα πόδια, θέλει εύκαμπτο στρώμα από αφρό ή λάτεξ, ή με ανεξάρτητα ελατήρια και ένδειξη ότι ταιριάζει σε ρυθμιζόμενη βάση. Τα ελατήρια Bonnell δεν κάνουν γι' αυτό.
Αγοράζετε καινούργιο στρώμα για παλιό τελάρο; Ελέγξτε μήπως έχει λυγισμένες ή σπασμένες τάβλες, γιατί το νέο στρώμα θα βουλιάξει πάνω τους όπως και το προηγούμενο. Καινούργιες τάβλες κοστίζουν λιγότερο από ένα στρώμα που χάλασε πριν την ώρα του.
Στρώμα για αλλεργικούς
Τους αλλεργικούς τους βοηθά περισσότερο απ' όλα ένα αφαιρούμενο κάλυμμα που πλένεται στους 60 °C, γιατί σε αυτή τη θερμοκρασία πεθαίνουν τα ακάρεα. Το πρωί αφήστε το στρώμα να αεριστεί πριν στρώσετε το κρεβάτι και πλένετε το κάλυμμα τακτικά.
Προτιμήστε πυρήνα από αφρό ή λάτεξ, γιατί δεν έχει κοιλότητες όπου μαζεύεται σκόνη. Αν έχετε αλλεργία στο ίδιο το λάτεξ, μείνετε στον αφρό. Τα στρώματα με ελατήρια έχουν μέσα περισσότερο αέρα, άρα και χώρο για να φωλιάσουν τα ακάρεα. Βοηθά και ένα προστατευτικό στρώματος που πλένεται ολόκληρο.
Συχνές ερωτήσεις
Κάθε πότε αλλάζουμε στρώμα;
Περίπου κάθε 7 έως 10 χρόνια. Ένα στρώμα αφρού κρατά συνήθως 6 έως 8 χρόνια, με ανεξάρτητα ελατήρια 8 έως 10 και από λάτεξ ακόμη και 10 έως 15. Αλλάξτε το νωρίτερα αν έχει βαθουλώσει, αν τρίζει ή αν ξυπνάτε πάνω του με πόνο στην πλάτη.
Κάθε πότε γυρίζουμε το στρώμα;
Το στρώμα διπλής όψης αναποδογυρίστε το και περιστρέψτε το περίπου κάθε τρεις μήνες, για να μη βουλιάξει σε ένα σημείο. Το μονής όψης, για παράδειγμα με αφρό μνήμης μόνο από πάνω, αρκεί να το περιστρέφετε, ώστε το κεφάλι να έρθει εκεί που ήταν τα πόδια.
Πώς δοκιμάζουμε ένα στρώμα στο κατάστημα;
Ξαπλώστε στο στρώμα τουλάχιστον ένα τέταρτο, στη στάση στην οποία κοιμάστε συνήθως, γιατί καθισμένοι για ένα λεπτό δεν θα καταλάβετε τη σκληρότητα. Μοιράζεστε το κρεβάτι; Πάρτε μαζί τον σύντροφό σας και δοκιμάστε το οι δυο σας. Αγοράζετε ηλεκτρονικά; Ελέγξτε αν το κατάστημα δίνει δοκιμαστική περίοδο, μέσα στην οποία μπορείτε να επιστρέψετε το στρώμα.
Πριν αγοράσετε στρώμα
Μετρήστε τον σκελετό του κρεβατιού και το τελάρο και σημειώστε πόσο ζυγίζετε και σε ποια στάση κοιμάστε συνήθως. Με αυτά στο χέρι, ανάμεσα σε χιλιάδες στρώματα από διαφορετικά καταστήματα θα φιλτράρετε σκληρότητα, διαστάσεις και υλικό μέσα σε λίγα λεπτά. Σας ευχόμαστε να κοιμάστε βαθιά στο καινούργιο σας στρώμα και να ξυπνάτε επιτέλους ξεκούραστοι!
